Je auto en je inboedel naar Zwitserland: een echte douanegrens, en geen BPM terug

Naar Duitsland rijd je gewoon de grens over. Naar Zwitserland niet: dat is geen EU-land en geen douane-unie, dus je boedel wordt formeel ingeklaard. Dat is goed te doen, maar het vraagt voorbereiding — en op één punt kost het je geld dat je bij een EU-bestemming wél terug zou krijgen.

Je inboedel: vrij van heffingen, mits je aan drie dingen voldoet

Verhuisgoed (Übersiedlungsgut) komt heffingvrij Zwitserland binnen als je je woonplaats daadwerkelijk verplaatst, de spullen minstens zes maanden zelf hebt gebruikt, en ze na de invoer blijft gebruiken. Meubels, huisraad, verzamelingen, dieren en auto's vallen er allemaal onder.

Je hebt drie dingen nodig: het ingevulde formulier 18.44, een inventarislijst, en bewijs dat je echt verhuist — een arbeidscontract, een huurcontract of je uitschrijving uit Nederland. De inventarislijst mag gewoon op papier en globaal: "twaalf dozen boeken" volstaat. Alleen waardevolle spullen en goederen met invoerbeperkingen moet je apart en gedetailleerd noemen.

Twee praktische planpunten die mensen verrassen. Je hoeft niet vooraf aan te melden, maar de afhandeling gebeurt alleen tijdens kantooruren van douaneposten voor handelsgoederen — doordeweeks, ochtend en middag. Met een volle verhuiswagen op zondagavond de grens over werkt dus niet. En als er spullen nakomen: binnen twee jaar na je verhuizing is er geen probleem.

Je auto: inklaren, en binnen een jaar op Zwitsers kenteken

De auto valt onder dezelfde regeling, met dezelfde zesmaandeneis. Naast formulier 18.44 heb je voor voertuigen formulier 13.20A nodig (CHF 20), en de auto moet fysiek bij een bemande douanepost worden aangeboden bij de eerste binnenkomst. De douane geeft alleen het inklaringsbewijs af; voor het kenteken ga je daarna naar het Strassenverkehrsamt van je kanton.

Daar loopt een klok: uiterlijk één jaar na je verhuizing moet je auto op Zwitserse platen staan. Je hebt dan het douanebewijs nodig, het CoC-certificaat van de fabrikant, een elektronisch verzekeringsbewijs en je Nederlandse kentekenpapieren. De kosten verschillen per kanton — reken grofweg op CHF 58 tot 71 voor de keuring, CHF 20 tot 30 voor het voertuigbewijs en CHF 20 tot 40 voor de platen. Daarbovenop komt de snelwegvignet: CHF 40 per jaar.

Voldoet je auto níét aan de zesmaandeneis, dan wordt het duur: dan is het gewone invoer, met 4% automobielbelasting en 8,1% btw over de waarde. Er is wel een tussenweg — met een douanevergunning mag je zo'n auto tot twee jaar onverzold in Zwitserland gebruiken, maar daarna moet hij alsnog worden ingeklaard of het land uit.

Het punt waar geld verdwijnt: geen BPM terug

Dit is het scherpste verschil met de Duitslandroute, en het kost duizenden euro's. Wie zijn auto exporteert naar Duitsland krijgt bij de Belastingdienst de niet-afgeschreven BPM terug. Die regeling geldt uitsluitend als de auto duurzaam wordt geregistreerd in een andere EU-lidstaat of in IJsland, Liechtenstein of Noorwegen. Zwitserland staat op geen van beide lijstjes: het is wel EVA-lid, maar geen EU- en geen EER-land.

Bij export naar Zwitserland krijg je dus niets terug. Je exportmelding bij de RDW (€ 12) blijft nodig, en omdat je buiten de EU exporteert komt er zelfs een stap bij: een aangifte ten uitvoer bij de Douane. Reken dus met nul aan de Nederlandse kant, en beslis op die basis of de auto meegaat of hier verkocht wordt.

Je rijbewijs: twaalf maanden, en dan omwisselen

Met je Nederlandse rijbewijs mag je twaalf maanden na aankomst blijven rijden. Daarna mag je pas weer rijden als je hebt omgewisseld — dus vraag het ruim vóór die grens aan; kantons adviseren minstens een maand van tevoren. Goed nieuws: voor EU-rijbewijzen is er geen praktijkexamen, anders dan bij rijbewijzen van buiten de EU. Je hebt een geldige oogtest nodig, een pasfoto en je originele rijbewijs. Kosten lopen per kanton uiteen, ongeveer CHF 95 tot 120, met een doorlooptijd van tien tot veertien werkdagen. Houd er rekening mee dat je je Nederlandse rijbewijs niet terugkrijgt: dat gaat terug naar Nederland.

Je hond: chip vóór vaccinatie, en binnen tien dagen registreren

Voor honden, katten en fretten uit de EU volstaat het Europese dierenpaspoort met chip en geldige rabiësvaccinatie. Let op de volgorde, want die is dwingend: de chip moet er vóór de vaccinatie in zitten — een vaccinatie die eerder is gezet telt niet, en je begint opnieuw met een wachttijd van 21 dagen. Ben je er eenmaal, dan moet een hond binnen tien dagen worden aangemeld bij je gemeente en geregistreerd in de landelijke database AMICUS. En reken op hondenbelasting: die bestaat, en de gemeente bepaalt het tarief.