Autónomo worden in Spanje: je premie hangt sinds 2023 aan je échte inkomen

Wie in Spanje voor zichzelf begint, wordt autónomo en betaalt premie aan het RETA — het stelsel voor zelfstandigen. Tot 2023 was dat een bedrag dat je zelf koos en dat voor de meeste mensen jarenlang hetzelfde bleef, ongeacht of het goed of slecht ging. Dat is voorbij.

Het stelsel sinds 2023: premie naar werkelijk inkomen

Sinds 1 januari 2023 hangt je premie aan je nettowinst over al je economische activiteiten samen. Je schat aan het begin van het jaar wat je denkt te verdienen, dat bedrag valt in een trede, en bij die trede hoort een grondslag waarover je premie betaalt.

Er zijn twee tabellen — een algemene en een verlaagde — en de tredes, minimum- en maximumgrondslagen worden elk jaar opnieuw vastgesteld. Voor 2026 staan ze in Orden PJC/297/2026. Eén getal is het noteren waard: de maximale grondslag is vanaf 1 januari 2026 € 5.101,20 per maand, ongeacht hoeveel je verdient.

De actuele bedragen staan hier bewust niet uitgeschreven. Ze veranderen jaarlijks, en een verouderd getal in een begroting is erger dan geen getal. Reken het door met de simulator van de Seguridad Social op het moment dat je het nodig hebt.

De regularisatie: het punt dat verrast

Dit is wat het Nederlandse zzp-hoofd niet verwacht. Wat je gedurende het jaar betaalt is voorlopig. Na afloop legt de Seguridad Social jouw premies naast de winst die je bij de fiscus hebt aangegeven, en rekent af.

• Heb je te laag geschat, dan betaal je bij.
• Heb je te hoog geschat, dan krijg je terug.

Het is dus geen straf op een misser, maar het betekent wel dat je eerste jaar pas achteraf definitief wordt. Zet dat verschil apart in plaats van het op te maken — vooral in een jaar dat beter liep dan gedacht.

Je kunt je schatting in de loop van het jaar meerdere keren aanpassen. Doe dat ook: het is de manier om de afrekening klein te houden.

Wat je nettowinst is

Kort gezegd: je omzet min je aftrekbare kosten, met daarna nog een forfaitaire aftrek voor algemene kosten. De Belastingdienst-equivalent Agencia Tributaria heeft een aparte pagina over hoe die berekening loopt, en de twee instanties kijken naar hetzelfde getal — je IRPF-gegevens zijn wat de Seguridad Social gebruikt bij de regularisatie.

Dat is meteen een praktisch punt: je aangifte en je premie zijn geen losse werelden meer. Wie zijn kosten slordig bijhoudt, merkt dat twee keer.

En de inkomstenbelasting

Je winst als autónomo is inkomen dat in Spanje wordt belast, in de gewone progressieve schijven van de IRPF. Dat is een ander stelsel dan de premie hierboven, met een eigen aangifte en een eigen ritme — in de praktijk kwartaal- aangiften plus een jaaraangifte.

Twee dingen om vooraf te weten. Je betaalt premie én belasting, en die twee staan los van elkaar. En de premie loopt door in maanden zonder omzet: het is een vaste last, geen percentage van wat er binnenkomt.

Wat dit betekent voor je beslissing

Voor wie vanuit Nederland komt is de vergelijking niet "wat verdien ik daar" maar "wat houd ik daar over". Reken drie dingen door voordat je hier begint: de premie bij de winst die je realistisch verwacht, de inkomstenbelasting daarbovenop, en het verschil dat de regularisatie kan opleveren in een goed jaar.

Dit artikel legt het stelsel uit; het is geen fiscaal of boekhoudkundig advies. De meeste autónomos in Spanje werken met een gestor — een administratiekantoor dat de aangiften doet. Voor een paar tientjes per maand is dat vrijwel altijd de goedkoopste vorm van zekerheid.