Emigreren naar Bonaire

Nederland, maar niet het Nederland dat je kent

In deze fase ontdek je wat er verandert en hoe dun het vangnet is. Bonaire is sinds 2010 een bijzondere gemeente, met een eigen toelatingswet die uitdrukkelijk ook voor Nederlanders geldt. Huisvesting en voldoende middelen zijn daarin wettelijke eisen. Je zorgverzekering, je AOW-opbouw en alle toeslagen stoppen. Er is geen WW. De onderstand, de bijstand van het eiland, vraagt vijf jaar ingezetenschap. Pensioen is buiten de publieke sector iets waarover je met je werkgever onderhandelt. Je buffer op de bank is hier dus je verzekering.

Alles wat "gewoon Nederland" lijkt, stopt hier wél

In deze fase sluit je Nederland af, en meer dan je verwacht stopt. Voor de SVB en de Dienst Toeslagen ben je vanaf de verhuisdag een buitenlander. Je Zvw-polis, de Nederlandse basisverzekering, eindigt. Bewaar het bewijs, want het eiland vraagt ernaar. Alle toeslagen stoppen. En de conserverende aanslag, de belastingaanslag over je opgebouwde pensioen bij vertrek, valt onder het strengere niet-EU-regime. Daar staan twee meevallers tegenover. Je opgebouwde AOW gaat op de volle norm mee, ook de alleenstaandennorm. En Bonaire belast hem als woonland, tegen het mildere BES-tarief van Caribisch Nederland.

De douane wil zijn papieren vooraf

In deze fase regel je de papieren voor de douane, en dat doe je vóór de verscheping. Voor de container vraag je een vrijstellingsvergunning aan. De voorwaarden: zes maanden bezit, en invoer binnen zes maanden na je vestiging. Voor de auto geldt een strengere regel die bijna iedereen mist: twaalf maanden bezit. Anders betaal je 25% over de waarde plus vracht. En een teruggaaf van BPM, de belasting die je in Nederland bij aankoop van een auto betaalt, bestaat buiten de EU niet. De hond mag mee zonder titertest, een bloedtest op afweer tegen hondsdolheid. Wel geldt een vaccinatieklok van drie weken.

Vijf dagen die het hele traject dragen

In deze fase word je inwoner van Bonaire, in een vaste volgorde. Eerst de woning, want die is een toelatingseis. Dan de verklaring toelating van rechtswege bij de IND: het bewijs dat je als Nederlander aan de toelatingseisen voldoet. Die kost USD 171, en de IND streeft naar twee maanden. Dan volgt de scherpste termijn van de route. Binnen vijf dagen na de goedkeuring schrijft het hele gezin zich in persoon in bij Burgerzaken, met het bewijs van uitschrijving uit Nederland. Daar krijg je sinds november 2025 automatisch een BSN. Daarna volgen de sédula, de zorgverzekering die verder vanzelf gaat, en de bankrekening in dollars.

Bijna niets gaat vanzelf, en daarna went alles

In deze fase richt je je leven op het eiland in, en bijna alles vraag je zelf aan. De kinderbijslag ($ 239 per kind) komt pas als je hem aanvraagt. De belasting loopt via een eigen portaal. De auto moet je binnen de termijn van de vergunning inklaren bij de douane. Stroom kost vijftig dollarcent per kilowattuur, en dat leert je anders omgaan met de airco. Het rijbewijs is de meevaller: het blijft gewoon geldig en je hoeft het niet om te wisselen. En de zorg reist mee. Wat het eiland niet kan, regelt de verzekering in Curaçao, Colombia of Nederland, en ze vliegt met je mee.