AOW, pensioen en belasting in Nieuw-Zeeland: wie heft wat, en wat gaat eraf

Nieuw-Zeeland is voor de AOW een verdragsland, en dat is goed nieuws. Maar achter dat goede nieuws zitten drie dingen die van élke Europese bestemming afwijken, en ze kosten alle drie geld als je ze te laat ontdekt.

Je AOW gaat mee, en blijft 70%

Als alleenstaande houd je in een verdragsland het volle ongehuwdenpensioen van 70% van het minimumloon. Buiten verdragslanden zakt dat naar 50% — dat verschil is de reden dat het woord "verdragsland" hier telkens terugkomt.

Uitbetaling gaat in Nieuw-Zeelandse dollars. Je nettobedrag beweegt dus mee met de koers, en dat is geen detail als je AOW een substantieel deel van je inkomen is.

Wat wél stopt is de opbouw. Elk jaar dat je buiten Nederland woont scheelt 2% van je uiteindelijke AOW. Wil je dat gat dichten, dan kun je je vrijwillig verzekeren bij de SVB — maar meld je aan binnen één jaar na vertrek, want daarna is de deur dicht. De premie is 17,9% van je inkomen, met een minimum en een maximum per jaar.

Nederland blijft over je AOW heffen — en over je pensioen juist niet

Dit is de eerste verrassing, en hij zit in het belastingverdrag uit 1980.

Artikel 19, tweede lid gaat over overheidspensioenen én over pensioenen die worden betaald krachtens het socialezekerheidsstelsel van een van de landen. Die mogen worden belast in het land dat ze betaalt. Ze zijn alleen in je woonland belastbaar als je onderdaan van dat woonland bent.

Vertaald naar jouw situatie: je AOW is een socialezekerheidspensioen, jij bent Nederlander, dus Nederland heft. Pas als je de Nieuw-Zeelandse nationaliteit aanneemt, verschuift dat heffingsrecht naar Nieuw-Zeeland.

Artikel 18 regelt het tegenovergestelde voor particulier pensioen en lijfrente: die zijn uitsluitend belastbaar in het land waar je woont. Dus Nieuw-Zeeland.

Concreet betekent dat: je krijgt te maken met twee fiscussen tegelijk, en één vrijstellingsverzoek volstaat niet. Je AOW loopt via de Nederlandse loonheffing; je bedrijfspensioen en lijfrente horen in je Nieuw-Zeelandse aangifte. Laat dit door een fiscalist met verdragskennis nakijken vóór de eerste uitkering, niet erna.

Je AOW gaat er straks van je NZ Super af

De tweede verrassing is de scherpste, en hij geldt voor iedereen die lang genoeg in Nieuw-Zeeland woont om recht op NZ Super te krijgen.

Nieuw-Zeeland kent een directe-aftrekregeling voor buitenlandse overheidspensioenen. Work and Income zegt het zonder omhaal: voor elke dollar die je uit een buitenlands pensioen ontvangt, gaat er een dollar van je Nieuw-Zeelandse uitkering af. De omrekening gebeurt over het brutobedrag. Is je buitenlandse pensioen hoger dan je NZ-uitkering, dan krijg je alléén het buitenlandse pensioen.

En je kunt er niet omheen: als jij of je partner recht heeft op een buitenlands pensioen, ben je verplicht dat aan te vragen.

Er is dus geen stapeling. Wie erop rekent dat hij straks AOW én NZ Super ontvangt, rekent verkeerd.

En NZ Super krijg je waarschijnlijk toch niet

De derde verrassing maakt de tweede voor de meeste emigranten academisch. Voor NZ Super moet je 65 zijn, een verblijfsvisum hebben en een aantal jaren in Nieuw-Zeeland hebben gewoond — en dat aantal loopt op van tien naar twintig jaar, gestaffeld naar je geboortedatum. Wie geboren is op of na 1 juli 1977 heeft twintig jaar nodig. Daarbovenop geldt onverminderd: minstens vijf jaar sinds je vijftigste.

Eén verzachting: het socialezekerheidsverdrag met Nederland uit 2003 laat je de tijd waarin je vanaf je twintigste in het Nederlandse volksverzekeringsstelsel verzekerd was meetellen voor die verblijfseis. Dat helpt echt — maar het brengt je meteen terug bij de directe aftrek, want wat je op die manier binnenhaalt, wordt vervolgens met je AOW verrekend.

De nuchtere conclusie: reken voor je oude dag op je Nederlandse AOW en je Nederlandse pensioen, en behandel NZ Super als een eventuele aanvulling die je misschien niet krijgt.

Wat je in Nederland kwijtraakt

Twee dingen die bij een Europese bestemming niet spelen.

De kwalificerende buitenlandse belastingplicht vervalt. Die regeling — waarmee je als emigrant je Nederlandse aftrekposten en heffingskortingen behoudt — geldt alleen voor de EU, de EER, Zwitserland en de BES-eilanden. Nieuw-Zeeland valt daarbuiten, en er is geen restcategorie. Geen hypotheekrenteaftrek, geen belastingdeel van de heffingskortingen. Wat overblijft is de ondernemersaftrek voor een Nederlandse onderneming en het heffingsvrij vermogen in box 3.

De conserverende aanslag wordt hier werk. Heb je pensioen, lijfrente, een aanmerkelijk belang of een kapitaalverzekering eigen woning opgebouwd, dan legt de Belastingdienst bij emigratie een conserverende aanslag op. Verhuis je binnen de EU, dan krijg je automatisch uitstel van betaling. Verhuis je erbuiten — en Nieuw-Zeeland is buiten — dan moet je het uitstel zelf aanvragen én zekerheid stellen: een bankgarantie of een hypotheekrecht. Regel dat vóór vertrek, en begroot de kosten van de garantie zelf. Houd je je tien jaar aan de Nederlandse regels, dan kun je daarna kwijtschelding vragen.

Over je emigratiejaar doe je tot slot de M-aangifte, tegenwoordig gewoon online. Pas je voorlopige aanslag aan vóór vertrek — anders betaal je een jaar lang voorschotten op aftrekposten die je niet meer hebt.