Médecin traitant en mutuelle: de twee keuzes die je Franse zorg betaalbaar houden
Wie in Frankrijk geen huisarts verklaart, krijgt structureel minder vergoed — van 19 naar 8,40 euro op een consult van 30. En vrijwel iedereen (96%) heeft naast de basisverzekering een mutuelle. Hoe beide werken, wat er per consult voor jou overblijft, en wanneer je ze regelt.
Vertrek je uit België? Lees de Belgische versie van dit artikel
Twee keuzes houden je Franse zorg betaalbaar, en als nieuwkomer moet je ze allebei actief regelen:
- een médecin traitant, een vaste huisarts die je bij de zorgkas verklaart;
- een mutuelle, een aanvullende zorgverzekering.
De Franse zorg is goed en toegankelijk, maar hij vergoedt op zijn eigen voorwaarden. Wie deze twee niet regelt, betaalt niet één keer te veel, maar bij élk doktersbezoek.
De médecin traitant: verklaar hem vóór je hem nodig hebt
Frankrijk werkt met het parcours de soins coordonnés, het gecoördineerde zorgtraject: de route langs een vaste, bij de zorgkas verklaarde huisarts.
Het verschil is geen detail. Op een standaardconsult van € 30 krijg je mét verklaarde médecin traitant € 19 terug. Zonder blijft daar € 8,40 van over. Zelfde arts, zelfde consult, minder dan de helft van de vergoeding. En dat structureel, bij elke afspraak, voor iedereen vanaf 16 jaar.
Voor kinderen onder de 16 kiest een van de ouders de huisarts. Zij worden ook zonder verklaring normaal vergoed. Dat geldt ook:
- bij een vervanger;
- bij een spoedgeval;
- bij een consult ver van huis;
- bij de gynaecoloog, oogarts, psychiater en tandarts, die je zonder verwijzing mag zien.
Verklaren is eenvoudig. De arts regelt het tijdens een consult online met je carte Vitale (de Franse zorgpas). Of je vult samen het formulier in en stuurt het naar de CPAM, de zorgkas van je woonplaats. De verklaring blijft geldig zolang jullie het allebei willen, en wisselen mag altijd, zonder reden.
De echte opgave is een arts vinden die nieuwe patiënten aanneemt. In delen van het platteland is dat schaars. Wie er geen vindt, kan aankloppen bij een organisation coordonnée territoriale (een regionaal samenwerkingsverband van zorgverleners) of bij de kas. Dat hoort bij je regiokeuze thuis, niet bij je aankomst. Eenmaal geland begin je er in je eerste weken aan, niet op de dag dat iemand koorts heeft.
Wat blijft er per consult voor jou over?
| Consult | Tarief | Vergoed door de kas, na aftrek van € 2 | Voor jou |
|---|---|---|---|
| Huisarts, sector 1, mét médecin traitant | € 30 | € 19 | € 11 |
| Huisarts, sector 1, zónder médecin traitant | € 30 | € 8,40 | € 21,60 |
| Huisarts, sector 2, vrije honoraria | vrij, grondslag € 23 | € 14,10 | de rest |
| Specialist, sector 1, via je huisarts | € 26,50 | € 16,55 | € 9,95 |
| Zware verrichting vanaf € 120 | — | alles behalve een vast bedrag van € 32 | € 32 |
Wat er in die kolommen zit:
- Het ticket modérateur, het deel dat de kas niet vergoedt: € 9 op een gewoon consult, € 21 buiten het parcours de soins.
- De participation forfaitaire, een vaste eigen bijdrage van € 2 per consult voor wie ouder is dan 18, met een plafond van € 50 per jaar.
Die € 2 vergoedt geen enkele mutuelle, en de opslag buiten het parcours ook niet. Een "verantwoord" contract mag dat niet dekken.
Chronisch zieken met een erkende aandoening, zwangere vrouwen en een paar andere groepen betalen geen ticket modérateur.
De carte Vitale: het sluitstuk van de lange klok
De carte Vitale is de groene kaart die alles automatisch maakt: declaraties in een week, geen papieren formulieren. Je krijgt hem pas als je definitieve socialezekerheidsnummer er is.
Met het voorlopige nummer (NIA) uit je CPAM-aanvraag kan het nog niet. Tot die tijd declareer je op papier. De kaart zelf is gratis, en na de toekenning in twee à drie weken binnen. Zie het als het bewijs dat de langste klok van dit traject is uitgetikt.
Gepensioneerd met een Nederlands pensioen? Jouw route loopt via het CAK, dat de zorg regelt voor wie met een Nederlands pensioen of een Nederlandse uitkering in het buitenland woont. Het S1-formulier (het Europese formulier waarmee je recht op zorg meeverhuist) lever je in bij de CPAM van je woonplaats. Ook dan volgt de carte Vitale. De verdragsbijdrage, je bijdrage voor die zorg, houdt het CAK in op je pensioen.
Let op: die CAK-route staat naar verwachting vanaf 1 november 2026 alleen nog open voor nieuwe aanmelders met een wettelijke uitkering zoals AOW of WIA. Met alleen vroegpensioen verandert je route.
De mutuelle: geen luxe maar de norm
De basisverzekering vergoedt typisch zo'n 70% van de conventietarieven (de afgesproken tarieven). De rest, het ticket modérateur, is voor jou. Daarom heeft 96% van de Fransen een aanvullende verzekering, de mutuelle.
Werk je in loondienst, dan regelt je werkgever er verplicht één mee. Regel je hem zelf, reken dan op een premie die met de leeftijd meestijgt: gemiddeld enkele tientjes per maand voor een jongere, richting € 150 voor een 85-jarige.
Voor je budget betekent dit: de mutuelle hoort in je maandlasten vanaf dag één, net als de huur. Een emigratiebegroting die alleen "de zorg is daar via de staat geregeld" noteert, mist de post die elke Fransman gewoon betaalt.
In Vertrekklaar is dit fase 5 van 5 van het traject, stap 5.2: dezelfde stappen, maar dan op jullie situatie — in jouw volgorde, afvinkbaar, en met de termijnen bewaakt. Bekijk het hele traject naar Frankrijk of ga meteen naar stap 5.2 in het open stappenplan.
Waar dit op rust
De feiten in dit artikel komen van deze officiële pagina's. Regels veranderen. Bij twijfel geldt de bron, niet dit artikel.
- Ameli — médecin traitant en het parcours de soins, met de bedragen — ameli.fr
- Ameli — de carte Vitale aanvragen — ameli.fr
- DREES — de complémentaire santé in cijfers (96% gedekt, premies naar leeftijd) — drees.solidarites-sante.gouv.fr
- CAK — verhuizen naar Frankrijk: het S1 inleveren bij de CPAM — hetcak.nl
- Service-Public — de vergoeding van een consult: de tarieven per sector, binnen en buiten het parcours de soins — service-public.gouv.fr
- Service-Public — ticket modérateur, participation forfaitaire en franchises: wat er voor jou overblijft — service-public.gouv.fr
- Service-Public — de médecin traitant verklaren: hoe, voor wie, en de uitzonderingen — service-public.gouv.fr
Verder lezen
- FrankrijkAankomst5 min
Naar school in Frankrijk: leerplicht vanaf drie, inschrijven via de mairie, en de klas voor wie nog geen Frans spreekt
De Franse leerplicht begint op drie jaar, dus ook je kleuter moet naar school. De inschrijving loopt in twee stappen — eerst de mairie, dan de school — en wie verhuist heeft daarvoor acht dagen. Een kind van zes of ouder wordt eerst getoetst op Frans en op wat het al kan, en komt in een gewone klas of in een UPE2A: de klas voor nieuwkomers die het Frans nog moeten leren. Openbaar onderwijs is gratis.
Bijgewerkt 26 september 2026
- FrankrijkAankomst4 min
Huis kopen in Frankrijk: de notaire regelt bijna alles — dit zijn de drie verschillen
Van alle bestemmingen lijkt Frankrijk hier het meest op Nederland: de notaire int de belastingen, schrijft de overdracht in en jij loopt naar buiten als eigenaar. De verschillen zitten in de rekening (de overdrachtsrechten alleen al tot 5,81% bij bestaande bouw), je tien dagen wettelijke bedenktijd na het voorcontract, en de taxe foncière die daarna elk jaar komt.
Bijgewerkt 26 september 2026
- FrankrijkAankomst4 min
Je rijbewijs in Frankrijk: niets registreren, alleen omwisselen als het verloopt — voor € 40
Frankrijk vraagt niets van je Nederlandse rijbewijs zolang het geldig is: geen registratie, geen omwisseling bij aankomst. Omwisselen is alleen verplicht in vier gevallen — bij verloop, een nieuwe categorie, een puntenovertreding of verlies — en kost een fiscale zegel van € 40. Omdat de RDW niet verlengt voor wie in de EU woont, komt dat moment vanzelf.
Bijgewerkt 26 september 2026