Het stappenplan voor Paraguay

In deze stap leer je hoe je in Paraguay mag gaan wonen. Het begint anders dan in de meeste landen: je vraagt vooraf niets aan. Met een Nederlands paspoort reis je zonder visum in, voor hooguit 90 dagen. Volgens de visumtabel van de Dirección Nacional de Migraciones (DNM), de migratiedienst, heb je ook geen visum nodig om je verblijf te verlengen of om residentie aan te vragen.

De migratiewet van 2022, Ley 6984, kent twee stappen:

• Residencia temporal. Voor wie zich in Paraguay vestigt voor een activiteit, ook met pensioen. Hooguit twee jaar geldig, en te verlengen.
• Residencia permanente. Voor onbepaalde tijd. Die vraag je aan nadat je de temporal hebt gehad: de DNM noemt de temporal een voorwaarde voor de permanente.

Er zijn twee uitzonderingen die meteen permanent geven: de investeerder via het SUACE en de echtgenoot of het kind van een Paraguayaan. Zie stap 2.5 en 2.6.

Een verschil met de buurlanden. Bij de temporal noemt de DNM geen inkomensbedrag en geen bewijs van middelen. Dat bewijs, de solvencia económica, lever je pas bij de overstap naar de permanente. Ook dan zonder minimumbedrag.

Nog niet met pensioen? Wie vóór de AOW-leeftijd vertrekt, kijkt naar wat hij bij de overstap kan laten zien: een baan of een eigen bedrijf in Paraguay, werk op afstand voor een werkgever in het buitenland, of een eigen woning in Paraguay.

In deze stap zie je wat emigreren naar Paraguay doet met je belasting, je AOW en je zorg. Drie verdragen bepalen het, en ze vallen alle drie anders uit.

De belasting: geen verdrag. Paraguay staat niet in de tabel van de Belastingdienst met de verdragslanden. Zonder belastingverdrag heeft Nederland het recht om te heffen. Je AOW, je pensioen en je lijfrente blijven dus in Nederland belast. Aan Paraguayaanse kant belast de inkomstenbelasting voor personen, het IRP, volgens de belastingdienst DNIT "las rentas de fuente paraguaya": inkomen uit Paraguay. Je Nederlandse pensioen hoort daar niet bij. Hoe dat uitpakt, staat in stap 3.2 en 3.3.

De AOW: wel een verdrag. Nederland en Paraguay sloten in 2005 een verdrag over de export en handhaving van socialezekerheidsuitkeringen. Het is sinds 1 maart 2008 in werking. Paraguay hoort bij de 36 landen waar Nederland de volledige AOW naartoe stuurt. Wie alleen gaat, houdt dus de AOW voor een alleenstaande.

De zorg: geen verdrag. Paraguay staat niet op de lijst van verdragslanden voor de zorg. Er is dus geen CAK. Je Nederlandse basisverzekering stopt als je je uitschrijft. Zie stap 3.1.

Je AOW-opbouw stopt. Wie buiten Nederland woont, is meestal niet meer verzekerd. Elk jaar tot je AOW-leeftijd kost dan 2 procent van je latere AOW. Je kunt je vrijwillig verzekeren bij de SVB. De aanmelding moet binnen één jaar binnen zijn.

In deze stap kies je waar je wilt wonen. Paraguay heeft één grote stad, Asunción, en daarbuiten vooral kleinere steden, landbouwgebied en de droge Chaco in het westen. Wie alleen de hoofdstad kent, kent het land nog niet.

Kijk bij elke plek naar drie dingen:

• Het klimaat. De zomer is lang en heet, en valt in onze winter. Woon een paar weken op de plek die je kiest, in het seizoen waarin je er echt zult zijn.
• De zorg. Vraag bij elke plek welke ziekenhuizen er zijn, en hoe ver het is naar de dichtstbijzijnde. Zie stap 5.3.
• De loketten. Je residencia vraag je persoonlijk aan bij de DNM. Het hoofdkantoor zit in Asunción; vraag vooraf welk kantoor bij jou in de buurt aanvragen aanneemt.

Je verkenningsreis kan meteen het begin van je aanvraag worden. Als bezoeker mag je 90 dagen blijven, en de residencia vraag je in Paraguay aan. Zie stap 2.8.

In deze stap zie je wat de verhuizing jullie gaat kosten. Aan de aanvraagkant is Paraguay overzichtelijk. De residencia temporal kost 2.926.925 guaraní per persoon, ongeveer 457 euro, en twee jaar later kost de permanente hetzelfde.

Het geld zit in drie andere posten:

• De zorg die het CAK vervangt: een eigen polis, die elk jaar terugkomt.
• De verhuizing over de oceaan. Je inboedel mag volgens de douane vrij van rechten mee als je meer dan een jaar in het buitenland woonde.
• De papieren: elk stuk krijgt een apostille en een vertaling.

In dit gesprek beslissen jullie samen of Paraguay past, en wanneer. Bij dit land horen drie dingen die je samen moet zien.

• De taal. Bij de DNM, de bank en de arts gaat alles in het Spaans. Spreek af wie het Spaans gaat leren, en hoe.
• De afstand. Familie en kleinkinderen in Nederland zie je niet meer even tussendoor. Spreek af hoe vaak jullie terugkomen.
• De twee jaar. De permanente komt pas na de temporal. Wie in die jaren lang in Nederland is, moet de overstap toch op tijd in Paraguay regelen. Zie stap 5.6.

Kies de dag waarop je wilt vertrekken. Het plan rekent vanaf die datum terug: wanneer de papieren uit Nederland binnen moeten zijn, wanneer de inboedel de deur uit gaat en wanneer je je uitschrijft.

Reken twee klokken mee. Als bezoeker heb je 90 dagen om je aanvraag bij de DNM in te dienen. En twee jaar later, in de drie maanden vóór je temporal afloopt, vraag je de permanente aan.