Zorg in Japan vanuit België: verplicht verzekerd, 30% eigen bijdrage en geen ziekenfonds dat meegaat

Ja, je bent in Japan goed verzekerd, maar niet vanzelf en niet gratis. Wie er woont, moet in het publieke stelsel.

Drie dingen om vooraf te weten:

• Als werknemer ben je verzekerd via de Employees' Health Insurance van je werkgever, anders via de National Health Insurance van je gemeente.
• De premie is een percentage van je loon, en bij elke behandeling betaal je 30% zelf.
• De valkuil zit aan de Belgische kant: je ziekenfonds gaat niet mee naar Japan. Je Belgische ziekteverzekering stopt als je vertrekt, en er is niets dat haar automatisch overneemt.

Waarom gaat je ziekenfonds niet mee?

Binnen Europa neemt een S1-formulier je zorg mee: een Europees formulier waarmee je Belgische verzekering je zorg in je nieuwe land blijft dekken. Met Japan bestaat zo'n afspraak niet.

België en Japan hebben wel een verdrag over sociale zekerheid, in werking sinds 1 januari 2007. Het regelt in welk land je verzekerd bent, maar de uitkeringen die het meeneemt, zijn volgens de FOD Sociale Zekerheid de invaliditeits-, rust- en overlevingspensioenen. Niet je zorg. Wie in Japan werkt, valt volgens het verdrag onder het Japanse stelsel. Ook wie met pensioen naar Japan gaat, komt in het Japanse stelsel.

Eén uitzondering: de detachering. Stuurt je Belgische werkgever je voor hooguit vijf jaar naar Japan, dan blijf je onder de Belgische sociale zekerheid. Je werkgever vraagt daarvoor het formulier B/J 101 aan bij de RSZ, de Rijksdienst voor Sociale Zekerheid. Volgens de Belgische ambassade betaal je dan in Japan geen premies. Emigreer je op een Japans contract, dan geldt dat niet.

Welke verzekering krijg je: werkgever of gemeente?

De Japanse immigratiedienst zegt het in zijn gids voor nieuwkomers zonder omhaal: ongeacht waar je vandaan komt, ben je verplicht publiek verzekerd.

	Employees' Health Insurance	National Health Insurance
Voor wie	werknemers bij een verplicht aangesloten werkgever	ingeschreven inwoners onder de 75 die niet via een werkgever verzekerd zijn
Aanmelden	door je werkgever	zelf, bij het gemeentekantoor
Premie	percentage van je loon, helft betaalt de werkgever	per huishouden, naar inkomen en gezinsgrootte
Gezinsleden	meeverzekerd zonder premie	tellen mee in de huishoudpremie
Ziekengeld	vanaf de vierde ziektedag, tot 18 maanden	staat niet bij de NHI-uitkeringen

Bij Kyōkai Kenpo, de Japan Health Insurance Association, is het premiepercentage voor 2026 gemiddeld 9,9%; in Tokio 9,85%. Daar komt bij:

• sinds april 2026 een landelijke bijdrage van 0,23%;
• tussen je 40e en 64e de premie voor de langdurige zorg van 1,62%.

Jij betaalt de helft, je werkgever de andere helft. Heeft je werkgever een eigen fonds (een Health Insurance Association), dan geldt het percentage van dat fonds.

De National Health Insurance kent geen vast landelijk percentage. De gemeente rekent de premie per huishouden uit, en het gezinshoofd betaalt. Stap je later over naar een werkgeversverzekering, of verhuis je naar een andere gemeente, dan meld je je bij de gemeente af.

Wat betaal je zelf bij de dokter?

Wie	Eigen bijdrage
Kinderen tot de basisschoolleeftijd (onder de zes)	20%
Schoolkinderen en volwassenen tot en met 69	30%
70 tot en met 74	20% (30% bij een inkomen op werkend niveau)
75 en ouder, in het aparte ouderenstelsel	10%, 20% of 30%, naar inkomen

Dat klinkt zwaar, maar er zit een rem op: het maandplafond voor zorgkosten (kōgaku ryōyōhi). Gaat je eigen bijdrage in een maand boven een grens die van je leeftijd en inkomen afhangt, dan vergoedt de verzekering de rest.

Het ministerie rekent het voor. Iemand onder de 70 met een jaarinkomen van ongeveer ¥ 3,7 tot 5,1 miljoen die een behandeling van ¥ 1 miljoen krijgt, betaalt in het stelsel vanaf augustus 2026 ongeveer ¥ 93.000 zelf. Sinds augustus 2026 is er daarnaast een jaarplafond voor wie lang onder behandeling is.

Laat je My Number-kaart als zorgpas registreren, of vraag vooraf een plafondverklaring aan. Dan betaal je aan de balie al niet meer dan het plafond.

Voor een bevalling krijg je een eenmalige uitkering van in de regel ¥ 500.000 per kind, omdat een gewone bevalling niet als ziekte telt en dus niet onder de eigen-bijdrageregeling valt.

Kun je via België aanvullend verzekerd blijven?

Ja, als je in Japan werkt. De Overzeese Sociale Zekerheid (OSZ), de vrijwillige Belgische verzekering voor wie buiten de EER, Zwitserland en het Verenigd Koninkrijk werkt, heeft een verzekering geneeskundige verzorging. Volgens de Belgische ambassade kun je die naast je Japanse verzekering aanhouden. Drie dingen om te weten:

• Je hebt eerst het basispakket van de OSZ nodig, en dat is er alleen voor wie werkt.
• Kosten buiten België betaalt de OSZ voor 75% terug, als ze volgens de Belgische tarieven terugbetaalbaar zijn.
• Voor een individueel contract geldt een wachttijd van zes maanden. Die kan wegvallen of korter worden als je kunt aantonen dat je de zes maanden ervoor in België sociaal verzekerd was, bijvoorbeeld met een attest van je werkgever of je ziekenfonds.

Dat is vooral handig voor zorg tijdens je vakanties in België. Zit je in de Japanse sociale zekerheid, dan betaalt het Belgische stelsel je ziektekosten in België niet meer terug, schrijft de Belgische ambassade.

Hoe voorkom je een gat rond de reisdag?

Tussen je afmelding in België en je start in Japan ben je nergens verzekerd. Je Belgische ziekteverzekering stopt als je vertrekt, en de Japanse verzekering hangt aan je dienstverband of aan je inschrijving als inwoner. Meld je vertrek vooraf aan je ziekenfonds, en regel voor de tussenliggende dagen een reisverzekering met ziektekosten.

Nog drie dingen die in de eerste weken tellen:

• Kom je binnen voordat je verzekeringspas of My Number-registratie klaar is, dan betaal je een behandeling eerst volledig zelf. Je dient de rekening later in en krijgt alles boven je eigen bijdrage terug.
• De dekking stopt bij de grens. Behandelingen in het buitenland betaal je eerst zelf, en je vraagt de vergoeding achteraf aan. Een aanvullende reisverzekering blijft dus nuttig als je naar België op bezoek gaat.
• Kom je later terug en betaalde je tot je vertrek je bijdragen aan je ziekenfonds, dan kun je volgens de Belgische ambassade meteen weer aansluiten, zonder wachttijd.

Wat er met je Belgisch pensioen gebeurt, staat in pensioen en belasting in Japan.

In Vertrekklaar is dit fase 3 van 5 van het traject van België naar Japan, stap 3.1: dezelfde stappen, maar dan op jullie situatie. In jouw volgorde, afvinkbaar, en met de termijnen bewaakt. Bekijk het hele traject van België naar Japan.