Wonen, huren en kopen in Panama vanuit België: eerst het finca-nummer, dan de rest

Ja, als Belg mag je een huis kopen in Panama, op eigen naam en zonder verblijfsvergunning. Er is één grens, en die staat in de grondwet:

• Buitenlandse personen en vennootschappen met buitenlands kapitaal mogen geen grond verwerven binnen tien kilometer van de landsgrenzen.
• Eilandgrond mag de staat alleen vervreemden (in andere handen geven) voor ontwikkelingsdoelen en onder voorwaarden.

De snelste toets die er is: eigendom is wat in het Registro Público (het openbare register) onder een finca-nummer staat, het nummer van het ingeschreven perceel. Dat register raadpleeg je zelf online, met een account.

De valkuil is alles wat als eigendom wordt aangeboden zonder zo'n nummer. Wat niet is ingeschreven, is geen titel.

In je eerste jaar koop je niet. Je huurt, je leert de regio kennen, en pas daarna beslis je; waarom die volgorde vastligt. Bij Panama is dat geen formaliteit maar de kern van het advies, omdat de titelvraag hier zwaarder weegt dan de prijs. Huren regel je intussen volgens de huurwet; dat staat in huren in Panama.

Wat zegt de grondwet?

Regel	Wat artikel 291 zegt
Grensstrook	geen eigendom voor buitenlanders van nationale of particuliere grond binnen tien kilometer van de landsgrens
Eilandgrond	alleen vervreemdbaar voor specifieke ontwikkelingsdoelen, als het gebied niet strategisch of gereserveerd is en tot bijzonder ontwikkelingsgebied is verklaard
Wie het raakt	ook Panamese vennootschappen met geheel of gedeeltelijk buitenlands kapitaal
Ontheffing	het artikel kent er geen

Die tien kilometer raken delen van Chiriquí en Bocas del Toro bij de grens met Costa Rica, en Darién bij Colombia. Er is geen constructie die eromheen werkt, ook geen Panamese vennootschap, want de grondwet noemt die uitdrukkelijk. En wie een eiland op het oog heeft, leest de tweede regel twee keer: eilandgrond komt alleen onder voorwaarden in particuliere handen, en een verkoper die dat niet kan laten zien, heeft iets anders te koop dan hij zegt.

Hoe controleer je een titel?

Het Registro Público de Panamá houdt de inschrijving van elke finca bij en stelt zijn raadplegingen online open. Je maakt een account aan op zijn site en zoekt op finca-nummer, met de gescande stukken uit de database erbij.

Dat is de eerste vraag aan elke verkoper, vóór de bezichtiging en vóór het gesprek over de prijs: wat is het finca-nummer? Met dat nummer zie je:

• wie eigenaar is;
• welke hypotheken en beslagen er rusten;
• wat er de laatste jaren is overgedragen.

Komt er geen nummer, dan koop je geen eigendom, wat de brochure ook zegt. Laat de controle doen door een eigen advocaat, niet door die van de verkoper of de projectontwikkelaar. Laat hem ook de kadastrale grenzen en de afstand tot de landsgrens vastleggen. Het finca-nummer is ook wat de huurwet van een verhuurder vraagt en wat je later bij elk loket nodig hebt.

Wat doet een woning met je pensionado-verblijf?

Eén koop heeft een directe koppeling met je verblijf. Wie op eigen naam een woning in Panama heeft gekocht van meer dan B/. 100.000, mag voor het pensionado-verblijf volstaan met een pensioen van B/. 750 per maand in plaats van B/. 1.000. Het certificaat van het Registro Público gaat dan in het dossier. (B/. is de balboa, die gelijk staat aan de dollar.)

Dat is de enige reden waarom deze kennisbank een koop in het eerste jaar niet volledig uitsluit. Wie zonder die woning niet aan de eis komt, weegt de route met een eigen advocaat, en dan nog alleen voor getiteld vastgoed: vastgoed met een ingeschreven eigendomstitel. Hoe de eis werkt, staat in de verblijfsroutes naar Panama vanuit België.

Welke kortingen hangen aan een woning op eigen naam?

Twee regelingen van Wet 6 van 1987, de wet met kortingen voor gepensioneerden en ouderen, vragen dat de woning op jouw naam staat:

• Water. IDAAN, het waterbedrijf, geeft de waterkorting van 25 procent tot B/. 30 alleen voor een residentiële woning die je eigendom is en je hoofdverblijf.
• Waardestijging. Het ministerie van openbare werken bevriest voor een pensionado de contribución de mejoras por valorización, de bijdrage bij waardestijging door publieke werken. Je toont een verklaring van het Registro Público dat de woning je enige eigendom is, en je pensioenbesluit. De behandeling duurt ongeveer vijftien dagen.

De volledige lijst staat in de pensionado-kortingen.

En je woning in België?

Wat je met je Belgische woning doet, beslis je vóór vertrek: verkopen, verhuren of leeg laten staan. Twee dingen om te weten als je ze aanhoudt:

• Huur uit een Belgische woning blijft in België belast. België en Panama hebben geen belastingverdrag, en Panama belast Belgisch inkomen niet.
• Bij je overlijden heft Vlaanderen op onroerend goed in Vlaanderen, ook als je in Panama woont. Je bankrekeningen en beleggingen vallen er dan niet meer onder.

Blijft je gezin in de Belgische woning wonen, dan blijf je voor de belasting in principe Belgisch rijksinwoner. Hoe dat werkt, staat in pensioen en belasting in Panama vanuit België.

Wat regel je vóór de koop?

De bankrekening en de fiscale inschrijving in Panama. Beide vragen je kaart en komen dus ná je verblijf. Hoe dat loopt, staat in bank en betalen in Panama vanuit België en in registratie en nummers in Panama vanuit België. Wat een koop verder kost aan advocaat, notaris en registratie, laat je in een offerte zetten vóór je een aanbetaling doet. Deze kennisbank noemt daarvoor geen percentages, omdat de bron ze niet publiceert.

In Vertrekklaar is dit fase 4 van 5 van het traject van België naar Panama, stap 4.4: dezelfde stappen, maar dan op jullie situatie. In jouw volgorde, afvinkbaar, en met de termijnen bewaakt. Bekijk het hele traject van België naar Panama.