Bank en betalen in Panama vanuit België: dollars op de rekening, euro's op je pensioen

Ja, je kunt in Panama een bankrekening openen, maar de bank beslist. De toezichthouder, de Superintendencia de Bancos, bevestigt dat een bank een minimumstorting mag eisen. En de staatsbanken zetten in hun productbeschrijving dat buitenlanders naar het kantoor komen voor de documentenlijst.

Twee regels beschermen je:

• Een spaarrekening mag niet worden belast met kosten voor weinig of geen verkeer.
• Een klacht die de bank niet binnen dertig dagen oplost, mag naar de toezichthouder.

De valkuil zit aan de Belgische kant. Je Belgisch pensioen komt in euro binnen, en je leeft in dollars. De omwisseling gebeurt tegen de koers en de marge van de bank die wisselt.

Wat mag een bank wel en niet?

Regel	Wat de Superintendencia de Bancos zegt
Minimumstorting	mag de bank eisen bij een betaalrekening
Kosten bij weinig verkeer	verboden op een spaarrekening (Acuerdo 4-2011)
Sluiting bij inactiviteit	mag na vijf jaar zonder beweging (Acuerdo 5-2009)
Rentewijziging op een lening	alleen na schriftelijk bericht met percentage en ingangsdatum
Klacht	eerst bij het Sistema de Atención de Reclamos van de bank, dat dertig kalenderdagen heeft; daarna bij de toezichthouder
Kortingen van Wet 6 bij banken	klachten daarover lopen via ACODECO

De Superintendencia houdt op haar site een lijst van banken met een vergunning, en dat is de eerste toets: een instelling die er niet op staat, is geen bank. Financieringsmaatschappijen vallen onder het ministerie van handel, niet onder de bankentoezichthouder.

Wat vragen de staatsbanken?

Panamá Digital, het portaal van de overheid, beschrijft de producten van twee staatsbanken. Bedragen staan er in B/., de balboa, die gelijk staat aan de dollar.

Het Banco Nacional opent een betaalrekening met chequeboek vanaf een storting van B/. 300 voor een natuurlijk persoon. Je toont een geldige cédula (de Panamese identiteitskaart), een inkomensbewijs en twee mondelinge persoonlijke referenties. Voor buitenlanders, ook residenten en houders van een werkvergunning, geldt één zin: kom naar een kantoor voor de eisen en de documenten. De bank behoudt zich het recht voor extra stukken te vragen op grond van je profiel.

De Caja de Ahorros opent een gewone spaarrekening vanaf B/. 2,50, het laagste bedrag in het stelsel. Je krijgt een spaarboekje, een bankkaart op aanvraag en een beslagvrije voet van B/. 10.000: dat deel van het saldo is beschermd tegen beslag. De Cuenta Dorada vraagt B/. 3.000 en staat vier opnames per maand toe.

Wat je daaruit leest: de rekening zelf is goedkoop, de toelating is het werk. Neem mee:

• je residentenkaart;
• een bewijs van je pensioen of inkomen;
• een bewijs van je adres;
• een referentiebrief van je Belgische bank, jonger dan dertig dagen.

Die referentiebrief is maar dertig dagen houdbaar. Vraag hem dus pas aan als je bankafspraak in zicht is. En reken op een gesprek. Wie nog geen kaart heeft, krijgt bij de meeste loketten de vraag om terug te komen als hij die wel heeft. Daarom komt in dit traject de kaart vóór de bank.

Hoe komt je pensioen binnen?

De Federale Pensioendienst betaalt je pensioen in heel de wereld uit, dus ook in Panama. Het bedrag staat in euro. Laat je het op een Panamese dollarrekening storten, dan rekent een bank het om. Laat je het op je Belgische rekening staan, dan kies je zelf wanneer en via wie je wisselt.

Een zwakke euro is direct koopkrachtverlies. In Panama betaal je alles in dollars, terwijl je inkomen in euro binnenkomt. Reken je maandbudget door met een ongunstige koers, niet met die van vandaag, en vraag je bank vooraf welke koers en welke marge ze op een inkomende eurobetaling hanteert. Een eurorekening in België aanhouden, houdt de keuze wanneer je wisselt bij jou.

Welke kortingen gelden bij de bank?

Wet 6 van 1987, de wet met kortingen voor gepensioneerden en ouderen, werkt ook aan het loket:

• 50 procent korting op de afsluitkosten van leningen;
• één procentpunt op de rente van een hypotheek voor de eigen woning;
• 15 procent op persoonlijke en zakelijke leningen.

Je toont je cédula of pensionado-kaart. Weigert de bank, dan is niet de Superintendencia maar ACODECO het loket, de Panamese consumentenautoriteit. De volledige lijst staat in de pensionado-kortingen.

Wat doe je met je Belgische rekening?

Je Belgische rekeningen mag je houden. Ze zijn de brug voor je Belgisch pensioen, je belastingaangifte als niet-inwoner en eventuele teruggaven. Drie dingen om te weten:

• Geef je nieuwe adres en fiscale woonplaats door aan je Belgische bank. Die geeft je gegevens via de automatische uitwisseling door aan de belastingdienst van je nieuwe woonland.
• Open je de Panamese rekening terwijl je nog in België woont, dan meld je ze als rijksinwoner aan het Centraal Aanspreekpunt (CAP) van de Nationale Bank. Ben je geen Belgisch inwoner meer, dan hoeft dat niet meer.
• Op Belgische rente en dividend houdt de bank 30 % roerende voorheffing in. België en Panama hebben geen belastingverdrag, dus er is geen lager tarief om terug te vragen.

Zorg ook dat je eID of itsme vanuit het buitenland blijft werken. Je hebt ze nodig voor je bank, voor mypension.be en voor MyMinfin. De volgorde van kaart, bank en de rest van de eerste weken staat in het plan.

In Vertrekklaar is dit fase 5 van 5 van het traject van België naar Panama, stap 5.1: dezelfde stappen, maar dan op jullie situatie. In jouw volgorde, afvinkbaar, en met de termijnen bewaakt. Bekijk het hele traject van België naar Panama.