Direct naar de inhoud

AOW, pensioen en belasting in Polen: het verdrag is in 2022 omgedraaid

Het verdrag van 2002 legde je pensioen bij Polen. Het protocol dat op 30 april 2022 in werking trad, draaide dat om: Nederland mag over je bedrijfspensioen én je AOW heffen, en Polen verrekent de Nederlandse belasting met de zijne. Een vrijstelling loonheffing bestaat hier niet meer. En je overheidspensioen volgt je nationaliteit.

Vertrek je uit België? Lees de Belgische versie van dit artikel

5 min lezen

Geschreven en nagelopen door Auke, op , aan de hand van de bronnen onderaan. Klopt er iets niet meer? Meld het hieronder, ik pas het aan.

Woon je in Polen, dan mag Nederland je bedrijfspensioen én je AOW belasten. Polen verrekent die Nederlandse belasting met de zijne: het trekt haar af van de Poolse belasting.

Drie dingen om vooraf te weten:

  • Dat is zo sinds 30 april 2022. De meeste Nederlandstalige pagina's over belasting in Polen zijn geschreven onder het verdrag van 2002, dat je pensioen bij het woonland legde.
  • Wie die pagina's leest, vindt een gunstig verhaal: verhuis naar Polen, vraag de vrijstelling loonheffing aan en betaal het lage Poolse tarief. Dat klopt niet meer; een vrijstelling loonheffing is er hier niet.
  • Je overheidspensioen, zoals ABP, volgt je nationaliteit.

Wat het wijzigingsprotocol deed

Het verdrag is op 13 februari 2002 in Warschau getekend. Het wijzigingsprotocol, gepubliceerd in Tractatenblad 2020, 119, trad op 30 april 2022 in werking (Tractatenblad 2022, 23). De kern zit in artikel 18. Dat is nu een bronstaatartikel: het land waar het pensioen vandaan komt, mag heffen.

Lid 1: pensioenen en andere soortgelijke beloningen, alsmede lijfrenten, afkomstig uit een Verdragsluitende Staat en betaald aan een inwoner van de andere Verdragsluitende Staat mogen in de eerstgenoemde Staat worden belast.

Lid 2: pensioenen en andere uitkeringen betaald krachtens de bepalingen van de socialezekerheidswetgeving van een Verdragsluitende Staat aan een inwoner van de andere Verdragsluitende Staat mogen in de eerstbedoelde Staat worden belast.

Mogen in de eerstgenoemde Staat. Volgens lid 3 is een pensioen afkomstig uit de staat waar de premies of aanspraken fiscaal zijn begunstigd. Je bedrijfspensioen ontstaat dus in Nederland, en je AOW is een Nederlandse socialezekerheidsuitkering. Nederland mag over allebei heffen, zonder drempel en zonder voorwaarde. Lid 5 zegt er nog bij dat hetzelfde geldt voor een afkoopsom.

Wat dat betekent aan de Nederlandse kant

Nederland houdt gewoon loonheffing in. De Belastingdienst geeft een vrijstellingsverklaring alleen af als het verdrag met je woonland dat toelaat, en het verdrag met Polen laat het niet toe. Anders dan bij Spanje, Portugal of Marokko is er dus niets aan te vragen. Er is niets om vrij te stellen, want het heffingsrecht, het recht om belasting te heffen, ligt bij Nederland.

Wie een pagina leest die zegt dat je die vrijstelling moet aanvragen, leest een pagina van vóór het protocol.

Liever alles voor Polen op één lijst?

Dan sturen we je de vertrekchecklist voor Polen, met alle stappen op volgorde, en vijf mails over de valkuilen en de echte kosten. Daarna af en toe één mail, ook met een aanbod. Uitzetten kan altijd.

We gebruiken je adres, en je vertrekdatum als je die invult, alleen voor de checklist, de gids en de mails erna. Uitschrijven kan onder elke mail.

En aan de Poolse kant: verrekening

Polen heft daarnaast als woonland over je wereldinkomen. De dubbele belasting vermijdt het met een verrekening. Artikel 23 lid 5: verkrijgt een inwoner van Polen inkomen dat in Nederland mag worden belast, dan verleent Polen een aftrek ter hoogte van een bedrag dat gelijk is aan de in Nederland betaalde belasting naar het inkomen, begrensd tot het deel van de Poolse belasting dat aan dat inkomen is toe te rekenen.

Verrekening is iets anders dan vrijstelling. Je betaalt in totaal het hoogste van de twee tarieven. Ligt de Nederlandse heffing boven wat Polen zou rekenen, dan blijft er in Polen niets over. Ligt hij eronder, dan past Polen het verschil bij.

De Poolse lat, volgens de belastingdienst zelf: 12% tot 120.000 złoty, verminderd met een vast bedrag van 3.600 złoty. Dat komt neer op geen belasting over de eerste 30.000 złoty. Daarboven is het 10.800 złoty plus 32% over het meerdere.

Inkomen Verdragsartikel Nederland Polen
Bedrijfspensioen, lijfrente 18 lid 1 mag heffen (loonheffing) heft, verrekent de Nederlandse belasting
AOW 18 lid 2 mag heffen idem
Afkoopsom 18 lid 5 mag heffen idem
Overheidspensioen, alleen Nederlander 19 lid 2 mag heffen vrijstelling via art. 23 lid 5
Overheidspensioen, inwoner én Pools onderdaan 19 lid 2 niets alleen Polen
Poolse schaal — — 12% tot 120.000 zł minus 3.600 zł; daarboven 10.800 zł + 32%

Voor de meeste Nederlandse pensioenen ligt de Nederlandse heffing boven de Poolse, en dan is de Poolse aangifte een formaliteit met nul bij te betalen. Voor lage pensioenen kan het door de Poolse aftrek en het lage eerste tarief anders uitpakken. Reken het uit op jouw bedragen; neem het niet aan.

Het overheidspensioen volgt je nationaliteit

Voor ABP en elk ander pensioen uit een vroegere dienstbetrekking bij de overheid geldt een eigen regel, artikel 19 lid 2: zo'n pensioen mag Nederland belasten, maar is slechts in de andere Verdragsluitende Staat belastbaar, indien de natuurlijke persoon inwoner en onderdaan is van die Staat.

Wie alleen Nederlander is, houdt zijn overheidspensioen bij Nederland. Wie naast de Nederlandse ook de Poolse nationaliteit heeft en in Polen woont, ziet zijn overheidspensioen exclusief naar Polen gaan. Dan geldt de Poolse schijventabel, zonder Nederlandse heffing. Het is het enige deel van je inkomen waarvoor je paspoort het antwoord bepaalt, en bij deze bestemming is dat geen zeldzaam geval.

Je opgebouwde AOW gaat volledig mee

Los van de belasting: de SVB betaalt de AOW ook in Polen uit, in euro's. In een SEPA-land gebeurt dat rond de 24e van de maand, met hoogstens € 0,48 bankkosten per betaling. Meld je verhuizing op tijd bij de SVB, met de datum, je Poolse adres en je bankgegevens.

Je verdere opbouw, 2% per verzekerd jaar, stopt op de dag van uitschrijving. Wie vóór de AOW-leeftijd vertrekt, kan zich volgens de SVB soms vrijwillig verzekeren.

In Vertrekklaar is dit fase 1 van 5 van het traject, stap 1.2: dezelfde stappen, maar dan op jullie situatie — in jouw volgorde, afvinkbaar, en met de termijnen bewaakt. Bekijk het hele traject naar Polen of ga meteen naar stap 1.2 in het open stappenplan.

Wat dit voor jouw cijfers betekent →

Wil je hier meer over weten?

Dan sturen we je de vertrekchecklist voor Polen, met alle stappen op volgorde, en vijf mails over de valkuilen en de echte kosten. Daarna af en toe één mail, ook met een aanbod. Uitzetten kan altijd.

We gebruiken je adres, en je vertrekdatum als je die invult, alleen voor de checklist, de gids en de mails erna. Uitschrijven kan onder elke mail.

Waar dit op rust

De feiten in dit artikel komen van deze officiële pagina's. Regels veranderen. Bij twijfel geldt de bron, niet dit artikel.

Klopt dit nog?

Verder lezen

Bereken je vertrek in twee minuten

Kies je land en beantwoord een paar korte vragen over jullie situatie. Je krijgt meteen een bandbreedte van wat het kost. Gratis, zonder account.

Ook weten of je vertrekdatum haalbaar is? Doe de vertrekscan: zeven vragen, en je ziet je hele plan in het klein →

Bereken je vertrek →

Welk land doet wat met je AOW en pensioen?

Zet twee of drie landen naast elkaar. Je ziet per land wie belasting mag heffen, hoe je zorg geregeld is en wat Nederland niet loslaat. Elke regel met de bron erbij, gratis.

Vergelijk landen