AOW, pensioen en belasting in Bulgarije: Nederland heft, Bulgarije niet

Woon je in Bulgarije, dan belast Nederland je AOW en je pensioen, en Bulgarije in de regel niet. Bij de meeste bestemmingen op deze site is de belastingles een puzzel; bij Bulgarije is hij één zin lang.

Drie dingen om vooraf te weten:

• Er is geen drempelbedrag en geen voorwaarde. Nederland heft tegen de gewone Nederlandse tarieven, en je blijft er als buitenlands belastingplichtige aangifte over doen.
• Een vrijstelling loonheffing, waarmee je pensioenfonds niets meer zou inhouden, bestaat hier niet. Wie hem aanvraagt, wordt afgewezen.
• Bulgarije belast pensioenen niet: niet de eigen, en uitdrukkelijk ook niet die uit verplichte verzekering in het buitenland. Wie alleen pensioen heeft, doet er geen aangifte.

Het verdrag: bronstaat, zonder drempel

Het verdrag met Bulgarije is gesloten op 14 september 2020 en geldt sinds 31 juli 2021. Het verving het oude verdrag uit 1990 en is van het moderne Nederlandse type. Artikel 17 lid 1: pensioenen en andere soortgelijke beloningen, alsmede lijfrenten, die uit een verdragsluitende staat komen, mogen in die staat worden belast. Het land waar het pensioen vandaan komt, de bronstaat, mag dus heffen. Lid 2 zegt hetzelfde over uitkeringen krachtens de socialezekerheidswetgeving, zoals je AOW. En lid 5 trekt een afkoop in één keer onder dezelfde regel.

Er is geen drempelbedrag en geen voorwaarde. Nederland heft over je bedrijfspensioen, je lijfrente en je AOW, tegen de gewone Nederlandse tarieven, en je blijft er als buitenlands belastingplichtige aangifte over doen. Een vrijstelling loonheffing zoals bij Spanje of Portugal bestaat hier niet. Wie hem aanvraagt, wordt afgewezen.

Het overheidspensioen volgt artikel 18: Nederland heft, tenzij je inwoner én onderdaan van Bulgarije bent. In de praktijk maakt het niets uit, want de rest is óók Nederlands.

Inkomen uit Nederland	Verdrag	Wie heft	En Bulgarije?
AOW	artikel 17 lid 2	Nederland	vrijgesteld: verplichte verzekering in het buitenland
bedrijfspensioen	artikel 17 lid 1	Nederland	vrijgesteld, als het uit verplichte verzekering komt
lijfrente	artikel 17 lid 1	Nederland	vrijgesteld of 10%, met verrekening van de Nederlandse belasting (artikel 22 lid 6)
afkoop vóór de ingangsdatum	artikel 17 lid 5	Nederland	idem
overheidspensioen	artikel 18	Nederland, tenzij inwoner én onderdaan van Bulgarije	vrijgesteld
huur van je Nederlandse woning	artikel 6	Nederland	10%, met verrekening

Wat Bulgarije ermee doet: niets

Hier wijkt Bulgarije af van Polen, dat hetzelfde soort verdrag heeft. De Bulgaarse wet op de inkomstenbelasting stelt in artikel 13 pensioenen vrij. Inkomen uit verplichte verzekering in Bulgarije en in het buitenland is onbelast. Uitkeringen uit aanvullende vrijwillige verzekering zijn dat ook, na het verkrijgen van het recht op aanvullend pensioen. De belastingdienst NRA schrijft het zonder omhaal: wie alleen pensioen heeft, doet geen aangifte.

Je AOW is een pensioen uit verplichte verzekering in het buitenland. Je Nederlandse bedrijfspensioen uit een verplicht bedrijfstak- of ondernemingsfonds ook. Een lijfrente die je vrijwillig hebt opgebouwd, valt onder de tweede categorie, of onder de vlaktaks: het ene vaste tarief dat hieronder aan bod komt. Dat is de enige vraag die je hier aan een fiscalist stelt. Omdat Nederland er toch al over heft en Bulgarije de Nederlandse belasting verrekent, is het antwoord zelden meer dan een formaliteit.

Het verdrag voorziet voor de zekerheid in verrekening: artikel 22 lid 6 laat Bulgarije de in Nederland betaalde belasting aftrekken van de Bulgaarse, tot ten hoogste de Bulgaarse belasting over dat inkomen. Bij pensioenen valt er niets te verrekenen, want er is geen Bulgaarse belasting.