Werken in Zwitserland vanuit België: je vergunning is je werkvergunning, en de belasting gaat van je loon af

Ja, als Belg mag je in Zwitserland werken, en een aparte werkvergunning heb je niet nodig. Voor burgers van de EU en de EVA (de Europese Vrijhandelsassociatie) geldt de verblijfsvergunning ook als werkvergunning. Drie dingen om te weten:

• Je vraagt de vergunning aan binnen veertien dagen na aankomst, en in elk geval vóór je eerste werkdag. Je hebt je identiteitsbewijs en je arbeidscontract nodig.
• Een landelijk minimumloon bestaat niet.
• De belasting gaat van je loon af. Zolang je geen C-vergunning (de permanente vestigingsvergunning) hebt, houdt je werkgever die maandelijks in: de Quellensteuer, letterlijk bronbelasting.

Dat laatste verrast nieuwkomers het vaakst.

Welke vergunning krijg ik met een baan?

Dat hangt af van je contract, volgens de Zwitserse migratiedienst SEM:

Situatie	Vergunning	Wat je ervoor laat zien
Werk tot drie maanden per kalenderjaar	geen vergunning; je werkgever meldt het online	melding door de werkgever
Contract korter dan twaalf maanden	L, geldig zolang het contract loopt	schriftelijke bevestiging van het werk
Contract van twaalf maanden of onbepaald	B	idem
Zelfstandige	B	bewijs van je zelfstandige activiteit en dat je jezelf kunt onderhouden
Grensganger met woonplaats in de EU	grensgangersvergunning	minstens één keer per week terug naar huis

Hoe de vergunning verder werkt, en wat het Belgische voordeel na vijf jaar is, lees je in wonen in Zwitserland.

Is er een minimumloon?

Niet landelijk; een volksinitiatief voor een minimumloon werd in 2014 verworpen. Wel hebben vijf kantons er een ingevoerd:

• Genève: CHF 24,59 per uur;
• Basel-Stadt: CHF 22,20 per uur, niet in alle sectoren;
• Neuchâtel: CHF 21,35 per uur;
• Jura: CHF 20,40 per uur;
• Ticino: tussen CHF 20 en CHF 20,50 per uur, per sector.

Daarnaast kennen veel branches minimumlonen in een Gesamtarbeitsvertrag of Normalarbeitsvertrag, de Zwitserse cao's. Die gelden soms voor de hele branche en soms alleen voor bedrijven die meetekenden. Het SECO houdt een lijst bij, en met de nationale looncalculator zie je wat een functie gemiddeld oplevert.

Wat gaat er van mijn loon af?

Twee dingen. Eerst de sociale premies. De AHV, de IV en de EO zijn het ouderdoms-, invaliditeits- en inkomensvervangingsstelsel. Daarvoor is het samen 10,6%, waarvan je werkgever de helft betaalt. Voor de werkloosheidsverzekering komt er 2,2% bij tot een loon van CHF 148.200 per jaar, ook half om half. Jij ziet dus 6,4% op je loonstrook zolang je onder die grens blijft.

Dan de belasting. Buitenlandse werknemers die in Zwitserland wonen en geen C-vergunning hebben, betalen Quellensteuer. Je werkgever houdt elke maand de federale, kantonale en gemeentelijke inkomstenbelasting in. Hij draagt die af aan het kanton. Een aangifte hoef je dan in de regel niet te doen. De tarieven verschillen per kanton.

Aftrekken kan alleen als je er zelf om vraagt, en vóór 31 maart. Wil je bijvoorbeeld inleg in de derde pijler, de Säule 3a, aftrekken, of de 35% Verrechnungssteuer op je beleggingen terugkrijgen, dan vraag je bij je kanton een nachträgliche ordentliche Veranlagung aan: uiterlijk op 31 maart van het jaar erna. Die termijn is niet te verlengen. Na een eerste aanvraag krijg je de formulieren de volgende jaren vanzelf.

Heb je een C-vergunning, of is je partner Zwitser of heeft die een C-vergunning, dan vervalt de Quellensteuer en doe je een gewone aangifte.

Welk land belast je loon, en wat met België?

Het belastingverdrag tussen België en Zwitserland is helder: loon voor werk dat je in Zwitserland doet, mag Zwitserland belasten (artikel 15). Blijf je een deel van je werk in België doen, dan mag België dat deel belasten.

Je zorg. Werk je in Zwitserland, dan ben je daar verzekerd, en niet meer via je Belgisch ziekenfonds. Meld je vertrek dus aan je ziekenfonds en sluit binnen drie maanden een Zwitserse verzekering af. Er betaalt geen werkgever mee aan de premie. Lees daarom vóór je een salaris beoordeelt ook de Zwitserse zorgverzekering.

Je pensioen. Zwitserland valt via het vrij-verkeersakkoord onder de Europese regels voor sociale zekerheid. Je jaren in Zwitserland tellen daardoor mee om te bepalen wanneer je in België met pensioen kunt, en ze kunnen je Belgisch pensioenbedrag gunstig beïnvloeden. Je krijgt daarnaast een Zwitsers pensioen voor je jaren daar. Meld je Zwitserse loopbaan als je je Belgisch pensioen aanvraagt. Hoe beide pensioenen belast worden, staat in Belgisch pensioen en belasting in Zwitserland.

Wat als mijn beroep gereglementeerd is?

Dan heb je erkenning nodig. Zwitserland onderscheidt gereglementeerde beroepen, zoals arts of taxichauffeur, van vrije beroepen, zoals scheikundige of acteur. In een vrij beroep mag in beginsel iedereen werken, en een erkenning van je diploma is niet nodig. Wel kun je voor een diploma van het hoger onderwijs een Niveaubescheinigung laten opstellen, een verklaring over het niveau van je diploma. Die kan je kansen vergroten. Voor een gereglementeerd beroep neem je contact op met de bevoegde erkenningsinstantie. Wil je als EU-burger hooguit 90 dagen per jaar een dienst in Zwitserland verlenen, dan bestaat er een versnelde meldprocedure.

In Vertrekklaar is dit fase 1 van 5 van het traject van België naar Zwitserland, stap 1.1: dezelfde stappen, maar dan op jullie situatie, in jouw volgorde, afvinkbaar en met de termijnen bewaakt. Bekijk het hele traject van België naar Zwitserland.