Bank en betalen in Costa Rica vanuit België: wat de bank móét vragen, de IBAN van 22 tekens en SINPE Móvil

Ja, je kunt in Costa Rica een bankrekening openen, en volgens de regels mag dat al vóór je de verblijfskaart hebt. De lineamientos (de uitvoeringsregels) bij acuerdo SUGEF 13-19, de witwasregels van bankentoezichthouder SUGEF, noemen het paspoort als geldig identiteitsbewijs "voor niet-ingezeten vreemdelingen". Voor wie resident is, geldt het document van de DGME, de Costa Ricaanse immigratiedienst. Wat de rekening kost, bepaalt de bank.

De valkuil is het verschil tussen twee soorten eisen:

• Wat de regels eisen, is een vaste lijst.
• Wat een bank uit eigen beleid vraagt, verschilt per huis.
• Beide zijn legitiem.

Wie de vaste lijst kent, weet wat hij moet meenemen. En hij weet wanneer een weigering beleid is en geen wet.

Welk identiteitsbewijs geldt?

De lineamientos noemen voor een natuurlijke persoon vier geldige documenten, en ze moeten alle vier geldig zijn op de dag van gebruik:

Wie	Document
Costa Ricaan	de cédula van het Registro Civil
Buitenlander met verblijfsvergunning of bijzondere categorie	het identiteitsdocument van de DGME, de DIMEX
Lid van een diplomatieke of consulaire missie	het document van het ministerie van Buitenlandse Zaken
Niet-ingezeten buitenlander	het paspoort

In de wachtmaanden op de DGME val je in de laatste rij. Dat een bank in de praktijk vaak op de DIMEX (de verblijfskaart) wacht, is dus beleid en geen regel. Vraag door, en vraag het bij meer dan één bank.

Zodra je de kaart hebt, verandert je categorie en wil de bank het dossier bijwerken. Artikel 13 van het reglement verplicht haar je gegevens gedurende de hele relatie bij te houden.

Wat moet de bank van me weten?

Het reglement legt elke onder toezicht staande instelling drie plichten op:

• Artikel 7: ze identificeert al haar klanten.
• Artikel 9: ze past vanaf het begin van de relatie een politiek Conozca a su cliente ("ken je klant") toe, naar het risico van de klant.
• Artikel 10: ze verzamelt en verifieert de voorgeschreven informatie, én "de informatie die ze volgens haar eigen beleid nodig acht".

In dat laatste zit de ruimte waar banken van elkaar verschillen.

Wat vaststaat, staat in de lineamientos. Naast je naam, identificatie, nationaliteit, geboortedatum en -plaats en woonadres wil de bank weten:

• je land van verblijf;
• je beroep en bezigheden;
• de naam van je werkgever of de aard van je eigen activiteiten;
• het doel van de relatie;
• het verwachte maandbedrag;
• een beschrijving van de herkomst van je geld met bewijsstukken.

Neem die stukken mee in plaats van ze na te sturen: een pensioenoverzicht, de verkoopakte van je Belgische woning, een aanslagbiljet. Het formulier heet Conozca a su cliente en je tekent het bij de start. Een niet-ingezetene levert bovendien vaak een kopie van elke paspoortpagina.

Hoe betaal ik?

Met een IBAN. Costa Rica gebruikt voor elke rekening één nummer van 22 alfanumerieke tekens volgens de ISO-norm 13616. Dat is het nummer dat je op je bankkaart, in de app en bij elke overboeking gebruikt, ook vanuit België.

Met SINPE Móvil. De centrale bank beschrijft het als het systeem voor kleine betalingen waarmee klanten van het financiële stelsel geld overmaken "naar rekeningen gekoppeld aan mobiele telefoonnummers", vanuit elk kanaal van de bank: sms, app, internetbankieren of een geldautomaat. Voorwaarde: een rekening in colones bij een aangesloten instelling, en de koppeling regel je bij je eigen bank. In de praktijk is het hoe je de tuinman, de markt en het restaurant betaalt; een telefoonnummer is het rekeningnummer.

Met de kaart. Pinnen en betalen met een Belgische kaart werkt, tegen de kosten van je Belgische bank. In de wachtmaanden is dat je brug: neem een kaart zonder buitenlandkosten.

Zet je pensioen pas over als de rekening werkt. Een rekening die nog in de identificatiefase zit, kan een binnenkomende overboeking uit België vasthouden tot de herkomst is aangetoond. Laat eerst een klein bedrag overkomen, kijk wat de bank aan koers en kosten rekent, en verleg dan pas de maandelijkse betaling.

Dollars of colones?

Costa Rica rekent in twee munten naast elkaar: huren en vastgoed vaak in dollars, boodschappen, loon en de Caja in colones. SINPE Móvil hangt aan een colonesrekening, en een huur in dollars mag je volgens de huurwet in colones betalen tegen de verkoopkoers van de centrale bank. Wie beide munten aanhoudt, vraagt zijn bank naar twee rekeningen onder één dossier. De identificatie hoef je dan maar één keer te doen.

Wat hier niet staat: welke bank de beste is, en de tarieven. Die verschillen per instelling en per jaar; vraag ze schriftelijk, en lees dan dit lijstje nog eens. De volgorde met de rest van de aankomst staat in het artikel over DIMEX en registratie.

Wat doe je met je Belgische rekening?

Je Belgische rekeningen mag je houden. Ze zijn de brug voor je Belgisch pensioen en je belastingaangifte als niet-inwoner. Drie dingen om te regelen:

• Geef je nieuwe adres en fiscale woonplaats door aan je Belgische bank.
• Open je de Costa Ricaanse rekening terwijl je nog in België woont, dan meld je ze als rijksinwoner aan het Centraal Aanspreekpunt (CAP) van de Nationale Bank. Ben je geen Belgisch inwoner meer, dan hoeft dat niet meer.
• Op Belgische rente en dividend houdt je bank de gewone roerende voorheffing in. Een belastingverdrag tussen België en Costa Rica hebben we niet gevonden, dus er is geen lager verdragstarief om het verschil terug te vragen. Meer in pensioen en belasting in Costa Rica vanuit België.

In Vertrekklaar is dit fase 5 van 5 van het traject van België naar Costa Rica, stap 5.4: dezelfde stappen, maar dan op jullie situatie. In jouw volgorde, afvinkbaar, en met de termijnen bewaakt. Bekijk het hele traject van België naar Costa Rica.