Verblijf in Roemenië vanuit België: drie maanden vrij, dan een registratiebewijs dat je dezelfde dag meekrijgt

Ja, als Belg mag je in Roemenië gaan wonen, zonder visum en zonder vergunning. Als EU-burger heb je drie maanden verblijfsrecht zonder enige voorwaarde, als werkzoekende zelfs zes.

Blijf je langer, dan meld je je binnen die drie maanden bij de immigratiedienst, de Inspectoratul General pentru Imigrări (IGI). Je krijgt dan het certificat de înregistrare, het registratiebewijs voor EU-burgers. Je krijgt het dezelfde dag mee en het geldt vijf jaar.

De vondst in de wet is artikel 41: op dat bewijs staat je persoonsnummer, de CNP, zoals je rijksregisternummer in België. Daar wacht de rest van Roemenië op.

De valkuil is niet de prijs maar het bewijs. Wie niet werkt, laat eigen middelen én een zorgdekking zien. Voor een gepensioneerde is dat het S1 van je ziekenfonds, het formulier waarmee België je zorg in Roemenië betaalt.

Wat mag je de eerste drie maanden?

De noodverordening OUG 102/2005, een regeringsbesluit met kracht van wet, regelt het vrije verkeer in Roemenië. Artikel 11 geeft elke EU-burger die het land binnenkomt verblijfsrecht voor drie maanden vanaf de datum van binnenkomst, zonder verdere voorwaarden. Wie een job zoekt, krijgt zes maanden. Je reist op je identiteitskaart of paspoort. Sinds 1 januari 2025 hoort Roemenië volledig bij Schengen, dus aan de grens met Hongarije is er geen controle meer.

Let op je identiteitskaart. De IGI meldt dat identiteitskaarten zonder machineleesbare zone op grond van verordening (EU) 2025/1208 op 3 augustus 2026 hun geldigheid verliezen, en dat een verlopen document niet meer geaccepteerd wordt bij de registratie. Kijk na of je eID die zone heeft: de regels met letters en cijfers onderaan de achterkant. Twijfel je, neem dan je paspoort mee.

Wanneer en waar registreer je je?

Blijf je langer dan drie maanden, dan moet je je verblijfplaats laten registreren bij de territoriale eenheid van de IGI in de județ (het district) waar je woont. Artikel 12 noemt drie gronden voor verblijf langer dan drie maanden:

• je bent werknemer of zelfstandige;
• je hebt middelen van bestaan voor jezelf en je gezin, in de regel minstens het Roemeense gegarandeerde minimuminkomen, plus een ziektekostenverzekering;
• je bent ingeschreven bij een erkende onderwijsinstelling.

Gezinsleden volgen je.

Je krijgt het bewijs dezelfde dag mee. Het is geldig voor vijf jaar vanaf de afgifte. Op verzoek kan het korter, maar niet korter dan een jaar. Voor het verlopen meld je je opnieuw voor een nieuw bewijs.

	Termijn	Geldigheid of kosten
Vrij verblijf met identiteitskaart of paspoort	3 maanden, werkzoekende 6 maanden	—
Registratie bij de IGI	binnen 3 maanden na binnenkomst	bewijs dezelfde dag, 5 jaar (minimaal 1 jaar)
Te laat melden	—	boete van 25 tot 50 lei
Wijziging van naam, nationaliteit of adres doorgeven	binnen 30 dagen	—
Verlies of diefstal van je registratiebewijs melden	binnen 48 uur bij de politie, en bij de IGI	—
Permanent verblijf	na 5 jaar ononderbroken legaal verblijf	kaart 10 jaar geldig, 70 lei

Welke documenten neem je mee?

De IGI publiceert de lijst per verblijfsdoel. Werk je in loondienst, dan neem je mee:

• het aanvraagformulier;
• je identiteitskaart of paspoort, met kopie;
• je arbeidscontract of een werkgeversverklaring;
• een afdruk uit het personeelsregister (Revisal), gestempeld door de werkgever.

Werk je als zelfstandige, dan vervangt het uittreksel van het handelsregister ONRC dat contract. Hoe dat zit staat in werken in Roemenië.

Leef je van eigen middelen, zoals een pensioen, spaargeld of inkomen uit België? Dan vraagt de IGI het formulier, je identiteitsbewijs, een bewijs van die middelen en een bewijs van ziektekostenverzekering. Voor wie een Belgisch pensioen heeft, is dat laatste het S1-formulier dat je vóór vertrek bij je ziekenfonds aanvraagt. Hoe dat verder loopt, lees je in zorg in Roemenië.

De wet noemt geen vast bedrag voor de middelen, alleen "in de regel minstens het gegarandeerde minimuminkomen". Neem je pensioenbeslissing en recente rekeningafschriften mee.

Een adresbewijs staat niet in de lijst, maar het bewijs vermeldt wel je adres, en wijzigingen daarvan geef je binnen dertig dagen door. Een huurcontract op je eigen naam voorkomt discussie aan het loket.

Wat levert het registratiebewijs op?

Alles. Artikel 41 van de verordening bepaalt dat elke EU-burger die bij de IGI wordt geregistreerd een cod numeric personal krijgt, dat op het verblijfsdocument wordt ingeschreven. EURES zegt het praktisch: dat nummer is belangrijk voor de bank, voor de belastingen en voor de toegang tot zorg. Welke loketten erop wachten, staat in registratie en nummers in Roemenië.

Je hebt het bewijs ook nodig als je je inschrijft bij de Belgische ambassade in Boekarest: als bewijs van je adres mag je een kopie van je verblijfsdocument voorleggen.

De IGI mag een EU-burger die niet meer aan de voorwaarden voldoet of een onredelijke last voor de sociale zekerheid wordt, een besluit tot vertrek geven, met dertig dagen om het land te verlaten. Wie werkt of van eigen middelen leeft, komt daar niet mee in aanraking, maar het is de reden dat de dienst om een zorgdekking vraagt.

Wat gebeurt er na vijf jaar?

Na vijf jaar ononderbroken en legaal verblijf vraag je permanent verblijf aan. Onderbrekingen tellen niet als je:

• per jaar hoogstens zes maanden weg was;
• of tot twaalf maanden aaneen weg was om een gegronde reden, zoals een zwangerschap, een ernstige ziekte, een opleiding of een overplaatsing.

Je levert het formulier, je identiteitsbewijs, je registratiebewijs en bewijzen van de continuïteit van je verblijf in. De bewijslast ligt bij jou. De kaart van permanent verblijf geldt tien jaar en kost 70 lei. Ben je daarna meer dan twee jaar aaneen uit Roemenië weg, dan vervalt het recht.

In welke volgorde de registratie in je hele verhuizing past, staat in het stappenplan van België naar Roemenië.

In Vertrekklaar is dit fase 1 van 5 van het traject van België naar Roemenië, stap 1.1: dezelfde stappen, maar dan op jullie situatie. In jouw volgorde, afvinkbaar, en met de termijnen bewaakt. Bekijk het hele traject van België naar Roemenië.