Je Belgische rijbewijs in Portugal: gratis registreren binnen zestig dagen, en een papieren rijbewijs binnen twee jaar omwisselen

Nee, je hoeft je Belgische rijbewijs in Portugal meestal niet om te wisselen. Het blijft geldig zolang het geldig is. Volgens het IMT, de Portugese dienst voor voertuigen en rijbewijzen, is de omwisseling uitdrukkelijk facultatief.

Wat je wél moet doen, en wat vrijwel niemand weet: wie zich in Portugal vestigt, registreert zijn rijbewijs binnen zestig dagen bij het IMT.

• Dat is gratis en kan online.
• Wie het nalaat, begaat volgens diezelfde dienst een overtreding.
• Omwisselen kost € 30 (met 10% korting online).

En dan is er een Belgische uitzondering. Heb je nog een roze, papieren rijbewijs, dan staat daar geen vervaldatum op. Zo'n rijbewijs moet je in Portugal binnen twee jaar omwisselen.

Wat moet er echt, en wat mag?

De pagina van het IMT is helder over het verschil. Een rijbewijs uit een EER-land is in Portugal geldig gedurende zijn looptijd en de omwisseling is vrijwillig. Maar "de bestuurders die zich in Portugal vestigen, hebben de plicht hun rijbewijs binnen een termijn van 60 dagen bij het IMT te registreren, op straffe van een overtreding".

Wie een rijbewijs heeft zonder vervaldatum, een levenslang document, móét het binnen twee jaar na vestiging omwisselen. Voor een Belg hangt het dus af van welk model je hebt:

• Het bankkaartmodel is in België tien jaar geldig. De einddatum staat bij code 4b. Voor jou geldt alleen de registratie.
• Het roze, papieren rijbewijs heeft geen einddatum: volgens Vlaanderen vervalt alleen het bankkaartmodel na tien jaar. In Portugal wissel je het dus binnen twee jaar na je vestiging om. In de hele EU moet het oude model hoe dan ook uiterlijk in 2033 omgewisseld zijn.

Handeling	Verplicht?	Termijn	Kosten	Waar
Registratie van je verblijf bij het IMT	ja	binnen 60 dagen na vestiging	gratis	online, of aan het IMT-loket van je woongebied op afspraak
Omwisselen naar een Portugees rijbewijs	nee, facultatief	op elk moment	€ 30, 10% korting online	portaal A Minha Carta de Condução, daarna één bezoek aan het loket
Omwisselen van een rijbewijs zonder vervaldatum, zoals het papieren Belgische	ja	binnen 2 jaar na vestiging	€ 30	idem
Vernieuwen bij je Belgische gemeente	niet meer mogelijk zodra je in Portugal woont	niet van toepassing	niet van toepassing	je vernieuwt bij het IMT

Hoe registreer je, en wat neem je mee?

De registratie is een melding: je vertelt het IMT dat je in Portugal woont en welk rijbewijs je hebt. Het kan online, of aan de balie van het IMT in je woongebied, met een afspraak.

Wat je meeneemt volgens het IMT:

• je identiteitsbewijs;
• je geldige rijbewijs;
• als je geen Portugese identiteitskaart hebt: de "comunicação de residência junto da Câmara Municipal", het bewijs van je verblijf van de gemeente.

Voor een Belg is dat laatste het CRUE, het registratiecertificaat dat je na drie maanden bij de câmara (het gemeentehuis) haalt.

Daar zit de volgorde-valkuil: de zestig dagen lopen vanaf je vestiging, maar het gemeentelijke bewijs krijg je pas ná je eerste drie maanden. Ga dus niet wachten tot alles rond is. Registreer online zodra je een adres hebt, en vul het bewijs aan als het IMT erom vraagt. Wie de termijn bewust laat lopen omdat één papier nog ontbreekt, verliest het argument bij de eerste controle.

Wanneer wordt omwisselen toch verstandig?

Als je een papieren rijbewijs hebt: dan moet het binnen twee jaar. En als je bankkaartmodel binnen een paar jaar verloopt. Volgens Your Europe vernieuw je een rijbewijs dat verloopt in het land waar je normaal verblijft. Woon je in Portugal, dan is dat het IMT, niet je Belgische gemeente. De vervaldatum op je kaart is dus de datum waarop je in elk geval naar het IMT moet. Wacht er liever niet mee tot de laatste week.

Hetzelfde geldt bij verlies of diefstal. Volgens de Belgische ambassade in Oostenrijk krijgt een Belg die uit zijn gemeente is uitgeschreven en in de EER woont, geen duplicaat meer in België. Je richt je tot de diensten van je woonland. Je laatste Belgische gemeente kan je wel een attest geven dat je een Belgisch rijbewijs had. Maak vóór je vertrek een kopie van beide kanten van je rijbewijs.

De omwisseling zelf loopt zo:

• Je laat een medische keuring doen. De arts zet het attest op het elektronische attestenplatform, en dat gaat vanzelf naar het IMT.
• Je dient online het verzoek in, met de stukken hieronder.
• Je wordt opgeroepen naar het loket. Daar lever je het Belgische rijbewijs fysiek in en worden je foto en handtekening opgenomen.
• Het nieuwe rijbewijs komt per post of haal je op.

Bij het verzoek horen:

• je identiteitsbewijs;
• je gemeentelijke verblijfsbewijs;
• een certidão de domicílio fiscal (bewijs van je fiscale woonadres) van de Finanças, als je verblijfsdocument geen adres noemt;
• je paspoort, als je verblijfsdocument geen foto en handtekening draagt;
• je Belgische rijbewijs.

Heb je de categorieën C, D of E, dan komt er een psychologisch keuringscertificaat bij.

Vernieuw je rijbewijs niet stilletjes in België op een oud adres. Wie na zijn afvoering uit de Belgische bevolkingsregisters een vernieuwing regelt alsof hij er nog woont, rijdt op een document dat bij een schadeclaim vragen oproept die je niet wilt krijgen. Vernieuwen hoort in je woonland, en dat is het IMT.

Wat doe je in je eerste weken?

Twee dingen, en allebei klein.

• Registreer je rijbewijs bij het IMT zodra je een adres hebt. De termijn is korter dan de meeste andere klokken van je aankomst, korter ook dan de twaalf maanden voor de ISV-vrijstelling van je auto.
• Kijk welk model je hebt. Papier: zet de omwisseling binnen twee jaar in je agenda. Bankkaartmodel: zet de vervaldatum bij code 4b in je agenda. Verloopt die binnen twee jaar, plan dan de omwisseling meteen na je registratie bij de gemeente.

Het stappenplan van België naar Portugal zet de registratie bij de stap over de auto, zodat wie zonder auto komt hem niet mist.

In Vertrekklaar is dit fase 5 van 5 van het traject van België naar Portugal, stap 5.3: dezelfde stappen, maar dan op jullie situatie. In jouw volgorde, afvinkbaar, en met de termijnen bewaakt. Bekijk het hele traject van België naar Portugal.