Zorg in Ierland: de HSE, de kaarten en de S1-route
Zonder kaart betaal je in Ierland de huisarts per bezoek en je medicijnen zelf, tot € 80 per maand per gezin. De kaarten, medical card en GP visit card, kennen inkomenstoetsen, maar de S1-route van het CAK levert gepensioneerden een medical card zónder toets op. Wie met vroegpensioen vertrekt, moet wel op 1 november 2026 letten.
Vertrek je uit België? Lees de Belgische versie van dit artikel
Ja, als je in Ierland woont, heb je recht op publieke zorg, maar gratis is dat niet vanzelf. Wie ordinarily resident is, er dus minstens een jaar woont of dat van plan is, krijgt publieke zorg gratis of tegen een lager tarief.
Zonder kaart betaal je de huisarts zelf en je medicijnen ook. Wel betaalt een gezin onder het Drugs Payment Scheme, de Ierse regeling met een maandplafond voor medicijnen, nooit meer dan € 80 per maand.
De vondst is de S1-route. Wie met een Nederlands socialezekerheidspensioen zoals de AOW in Ierland woont en er niet werkt, krijgt met het S1 van het CAK een medical card zonder inkomenstoets. Het S1 is het Europese formulier dat je recht op zorg in je woonland bevestigt. De medical card is de Ierse zorgkaart voor gratis huisarts en ziekenhuis.
De valkuil zit bij wie eerder vertrekt. Het CAK verwacht dat vroegpensioen vanaf 1 november 2026 niet meer toegang geeft tot die route.
Wat betekent ordinarily resident?
Dat je minstens een jaar in Ierland woont of dat van plan bent. Dat is de toegangspoort tot de publieke zorg, en de HSE, de Ierse gezondheidsdienst, kan je vragen het aan te tonen. Dat doe je met documenten van hooguit twaalf maanden oud, zoals:
- een huurcontract of koopbewijs van je woning;
- een bankafschrift;
- een energierekening;
- een verzekeringspolis op je naam;
- een brief van een overheidsdienst, zoals Revenue.
Daarna is er een groot verschil tussen wie een medical card heeft en wie niet.
| Situatie | Huisarts | Medicijnen | Ziekenhuis |
|---|---|---|---|
| Medical card | gratis | gratis, met een bijdrage per voorgeschreven middel | gratis |
| GP visit card | gratis | zelf betalen, of via het Drugs Payment Scheme | publiek, gratis of met een eigen bijdrage |
| Geen kaart | zelf betalen | tot € 80 per maand per gezin via het Drugs Payment Scheme | publiek, gratis of met een eigen bijdrage |
Wat is het Drugs Payment Scheme?
Het vangnet voor wie geen medical card heeft. Jij en je gezin betalen voor goedgekeurde voorgeschreven medicijnen en bepaalde hulpmiddelen hooguit € 80 per maand. De enige voorwaarde is dat je ordinarily resident bent, en aanvragen kan online. Gebruik in een maand liefst één apotheek. Wie er twee gebruikt, kan boven de € 80 uitkomen en moet het teveel dan terugvragen.
Wie krijgt een kaart?
De medical card is de volledige kaart, met een inkomenstoets. Ben je 70 of ouder, dan krijg je hem als je bruto-inkomen per week onder € 550 ligt als alleenstaande, of € 1.050 als stel. Boven de 70 krijg je in elk geval een GP visit card, zonder inkomenstoets. Kinderen onder de 8 krijgen die ook zonder toets. Daartussen geldt voor de GP visit card een toets op je netto weekinkomen, bijvoorbeeld € 418 voor een alleenstaande die alleen woont en € 607 voor een stel, met toeslagen voor kinderen.
Hoe werkt de S1-route?
Voor wie met een Nederlands pensioen komt, is dit de regel die telt. Heb je een socialezekerheidspensioen uit een ander EU-land, zoals de AOW, en woon je in Ierland zonder er te werken of PRSI (de Ierse sociale premie) te betalen, dan kun je onder de EU-regels een medical card krijgen. Je dient het medical card-formulier samen met je S-formulier in. Bevestigt Nederland je recht op zorg in Ierland, dan hoef je de financiële toets niet te doen. Gezinsleden die van jou afhankelijk zijn, kunnen ook in aanmerking komen.
Het S1 vraag je aan bij het CAK. Het CAK raadt aan drie maanden vóór je verhuizing te beginnen en handelt de aanvraag binnen vier weken af. Je betaalt dan een verdragsbijdrage, die je pensioenfonds of uitkeringsinstantie meestal automatisch inhoudt.
Vertrek je vóór je AOW-leeftijd, let dan op 1 november 2026. Het CAK verwacht dat nieuwe aanmelders in de EU en de EER vanaf die datum alleen nog via het CAK verzekerd zijn met een wettelijke uitkering: AOW, Anw, WAO, WIA of Wajong. Wie alleen een vroegpensioen of een overbruggingsuitkering heeft, zoals een RVU-uitkering, moet dan zelf een verzekering regelen tot de AOW-leeftijd. Wie al klant is, houdt zijn rechten. Ierland is EU; dit geldt dus ook hier.
En als je in Ierland werkt?
Dan val je onder het gewone Ierse stelsel en niet onder de S1-route. Wie in Ierland werkt en PRSI betaalt, komt niet in aanmerking voor een medical card onder de EU-regels, maar mogelijk wel voor een getoetste. Tot een kaart of het Drugs Payment Scheme het overneemt, betaal je de huisarts en je medicijnen zelf, en het ziekenhuis gaat publiek met een eigen bijdrage.
De volgorde nog één keer
Vóór vertrek meld je je met je pensioen of uitkering aan bij het CAK en vraag je het S1 aan. Ga je werken en heb je geen Nederlands pensioen of uitkering, dan speelt het CAK niet. In Ierland dien je het S1 met het medical card-formulier in bij de HSE, en vraag je het Drugs Payment Scheme aan zodra je ordinarily resident bent. Waar je in je eerste weken het adresbewijs voor vandaan haalt, staat in je eerste weken in Ierland.
In Vertrekklaar is dit fase 2 van 5 van het traject, stap 2.1: dezelfde stappen, maar dan op jullie situatie — in jouw volgorde, afvinkbaar, en met de termijnen bewaakt. Bekijk het hele traject naar Ierland of ga meteen naar stap 2.1 in het open stappenplan.
Waar dit op rust
De feiten in dit artikel komen van deze officiële pagina's. Regels veranderen. Bij twijfel geldt de bron, niet dit artikel.
- Citizens Information — recht op publieke zorg en de medical card onder EU-regels — citizensinformation.ie
- Citizens Information — het Drugs Payment Scheme — citizensinformation.ie
- Citizens Information — de GP visit card — citizensinformation.ie
- Nederland Wereldwijd — zorgverzekering via het CAK bij emigratie — nederlandwereldwijd.nl
- Citizens Information — de medical card boven de 70, de inkomensgrenzen — citizensinformation.ie
- CAK — verhuizen naar het buitenland met pensioen of uitkering — hetcak.nl
- CAK — emigreren met vroegpensioen, de verwachte wijziging per 1 november 2026 — hetcak.nl
Verder lezen
- IerlandBasis op orde in Ierland4 min
Een bankrekening in Ierland: de basisrekening die een jaar niets kost, en het adresbewijs dat je nog niet hebt
Als EU-inwoner heb je in Ierland recht op een basic bank account, het eerste jaar zonder kosten voor dagelijks bankieren. Wat je nodig hebt, is een identiteitsbewijs met foto en een adresbewijs van hooguit zes maanden oud, en dat laatste is in de eerste weken het probleem. Tot die tijd mag je Nederlandse rekening veel werk doen: een Iers bedrijf mag je IBAN niet weigeren omdat hij Nederlands is.
Bijgewerkt 26 september 2026
- IerlandBasis op orde in Ierland4 min
Het PPS-nummer en de adresbewijzen: de Ierse volgorde
In Ierland schrijf je je nergens in, en daarom draait alles om adresbewijzen. Het PPS-nummer, de sleutel tot werk, zorg en school, vraag je pas aan als je in Ierland bent, via MyWelfare en met een verplichte afspraak, en het adresbewijs mag hooguit drie maanden oud zijn. De officiële uitweg uit de kip-ei-puzzel staat gewoon op de overheidssite: een energierekening van je gastheer met een briefje erop.
Bijgewerkt 26 september 2026
- IerlandBasis op orde in Ierland5 min
Huis kopen in Ierland: 1% stamp duty, 10% eigen geld, en pas bij het contract ligt het vast
Iedereen mag in Ierland een huis kopen, ook wie er nog niet woont. De stamp duty is laag, 1% tot een miljoen euro. Wat de koop bepaalt, is de Central Bank: minstens 10% eigen geld en een lening van hooguit vier keer je bruto-inkomen, of 3,5 keer als je al eerder een huis kocht. En tot je het contract tekent, kan iedereen nog weglopen.
Bijgewerkt 26 september 2026