AOW, pensioen en belasting in Indonesië: artikel 19 is de les

Geldt de vierjarige expatregeling voor jou?

In beginsel niet. Sinds de wet Cipta Kerja belast Indonesië een buitenlandse binnenlands belastingplichtige onder voorwaarden alleen over inkomen uit Indonesië. Dat geldt vier belastingjaren, vanaf het moment dat hij binnenlands belastingplichtige werd.

De regeling PMK 18/2021 geeft die behandeling alleen aan wie bepaalde expertise heeft. Dat betekent:

• een functie op een lijst van 25 soorten;
• kennis van wetenschap, technologie of wiskunde, met een certificaat;
• minstens vijf jaar werkervaring;
• de plicht die kennis over te dragen.

Je vraagt het aan bij je belastingkantoor, dat binnen tien werkdagen beslist.

En het belangrijkste detail voor een Nederlander: de regeling geldt niet als je gebruikmaakt van het belastingverdrag. Je kiest het een of het ander. Een gepensioneerde met een Nederlands pensioen past bovendien niet in de beroepenlijst.

Reken niet met de expatregeling die op fora rondgaat. Ze is geschreven voor buitenlandse experts in loondienst, loopt vier jaar, en sluit het verdrag uit. Voor een gepensioneerde is de gewone route van het verdrag de enige die telt: Nederland mag heffen, Indonesië verrekent.

Gaat de opgebouwde AOW volledig mee?

Ja. Indonesië staat op de lijst van landen waarmee Nederland een socialezekerheidsovereenkomst heeft. Naar die landen exporteert Nederland de volledige AOW, dus ook de norm voor alleenstaanden van 70 procent van het minimumloon. Naar landen zonder zo'n verdrag gaat alleen de norm voor gehuwden mee. De opbouw stopt wel op je vertrekdag: elk jaar dat je niet verzekerd bent, krijg je later 2 procent minder AOW, tenzij je je binnen een jaar vrijwillig verzekert bij de SVB. Meer daarover in je AOW-opbouw stopt bij vertrek.

Wat laat Nederland verder niet los?

Over het vertrekjaar doe je een M-aangifte, de aangifte voor het jaar waarin je emigreert.

Heb je in Nederland pensioen of lijfrente opgebouwd met fiscaal voordeel, of een aanmerkelijk belang, dan volgt een conserverende aanslag. Die aanslag hoef je maximaal tien jaar niet te betalen, zolang je je aan de regels houdt. Daarna kun je voor pensioen en lijfrente om kwijtschelding vragen. Voor een aanmerkelijk belang blijft de aanslag onbeperkt geldig. Emigreer je naar een EU- of EER-land, dan krijg je automatisch uitstel van betaling. Voor Indonesië niet: dan vraag je het zelf aan, zoals op de aanslag staat.

De som die je vóór vertrek maakt: reken je netto maandinkomen mét doorlopende Nederlandse heffing, en zet daar de Indonesische kosten naast. Met deze lijst weet je precies wat je een fiscalist moet vragen.

In Vertrekklaar is dit fase 3 van 5 van het traject, stap 3.2: dezelfde stappen, maar dan op jullie situatie — in jouw volgorde, afvinkbaar, en met de termijnen bewaakt. Bekijk het hele traject naar Indonesië of ga meteen naar stap 3.2 in het open stappenplan.