AOW en pensioen in Noorwegen: Nederland heft, sinds 2014
Het verdrag met Noorwegen is in 2013 gekanteld: Nederland heft sindsdien over AOW, bedrijfspensioen én lijfrente die uit Nederland komen — en oude gidsen vertellen nog het oude woonstaatverhaal. Noorwegen telt intussen je wereldinkomen mee en verrekent. Plus de woonlandfactor die op het Nederlandse maximum is afgetopt.
Woon je in Noorwegen, dan belast Nederland je AOW, je bedrijfspensioen en je lijfrente. Noorwegen telt die inkomsten mee in je wereldinkomen en verrekent de Nederlandse belasting: wat je in Nederland betaalt, gaat af van de Noorse belasting.
Drie dingen om vooraf te weten:
- Dit geldt sinds het wijzigingsprotocol van 2013, een aanpassing van het verdrag. Sindsdien wijst artikel 18 deze inkomsten toe aan de bronstaat, het land waar ze vandaan komen. De vondst zit in de datum: het protocol geldt sinds 30 november 2013, en vrijwel elke Nederlandse gids over "pensioen in Noorwegen" is ouder of schrijft het oude woonstaatverhaal over.
- De zorg loopt via het CAK met een woonlandfactor van 1,0000. Die is afgetopt op het Nederlandse maximum, want de berekende factor is 1,4205.
- De valkuil met een datum: wie met vroegpensioen gaat, moet naar verwachting vóór 1 november 2026 bij het CAK zijn aangemeld. Anders is de verdragsroute dicht.
Welk verhaal klopt: het oude of het nieuwe?
Wie over pensioen in Noorwegen leest, komt twee verhalen tegen: het oude (belast waar je woont) en het geldende. Het verschil is een protocol uit 2013, en het bepaalt aan welke kant van de Noordzee je aangifte doet.
Wie heft over mijn AOW, pensioen en lijfrente?
Sinds het wijzigingsprotocol, geldend vanaf eind 2013, wijst artikel 18 pensioenen, lijfrenten én socialezekerheidsuitkeringen toe aan het land waar ze vandaan komen. Nederland heft dus over je AOW, je bedrijfspensioen en je lijfrente. De woonstaatheffing waar oudere Nederlandse gidsen over schrijven, is voor nieuwe gevallen geschiedenis.
Ook het overheidspensioen (ABP uit een overheidsdienstverband) blijft Nederlands. Dat was al zo en bleef zo.
Voor vermogen geldt het patroon van de noordelijke verdragen:
- Een verhuurd huis in Nederland blijft volledig Nederlands belast (artikel 6).
- Over dividend mag Nederland als bronstaat 15% inhouden (artikel 10).
- Rente is exclusief voor je woonstaat: over Nederlandse spaarrente heft alleen Noorwegen (artikel 11).
| Inkomen | Wie heft | Verdragsartikel |
|---|---|---|
| AOW | Nederland | 18 (sinds 30 november 2013) |
| Bedrijfspensioen en lijfrente | Nederland | 18 |
| ABP-pensioen uit overheidsdienst | Nederland | 19 |
| Verhuurd huis in Nederland | Nederland | 6 |
| Dividend uit Nederland | Nederland houdt maximaal 15% in; Noorwegen verrekent | 10 |
| Spaarrente uit Nederland | alleen Noorwegen | 11 |
| Noors loon of ondernemersinkomen | Noorwegen: 22% basistarief plus treden en premies, of het eerste jaar de vlakke PAYE van 25% | — |
Wat doet Noorwegen met dat inkomen?
Als inwoner van Noorwegen geef je je wereldinkomen aan, inclusief de Nederlandse pensioenen die Nederland al belastte. Het verdrag voorkomt dat je dubbel betaalt.
Hoe de twee stelsels precies op jouw mix ingrijpen, is het ene fiscalistgesprek waard dat elke corridor verdient. Dat geldt zeker in combinatie met Noors arbeidsinkomen of de PAYE-regeling voor nieuwkomers: een vlakke 25% inclusief premies, tot een loongrens van 725.050 kronen in 2026. Wie naast het pensioen nog werkt, let erop dat PAYE geen aftrekposten kent en dat ondernemersinkomen er sowieso buiten valt.
Hoe werkt de zorg, en wat betaal ik?
Gepensioneerden zonder werk in Noorwegen vallen onder de CAK-verdragsroute. Je stuurt het S1-formulier naar Helfo, de Noorse dienst die zorgvergoedingen afhandelt. Daarna gelden dezelfde eigen bijdragen en hetzelfde frikort als voor elke Noor. Het frikort is de vrijstelling die ingaat zodra je het jaarplafond aan eigen bijdragen hebt bereikt.
De woonlandfactor zegt hoe duur de zorg in je woonland is vergeleken met Nederland. Voor Noorwegen staat hij op 1,0000. Die is afgetopt, want de berekende factor is zelfs 1,4205: de Noorse zorg is duurder dan de Nederlandse. Je betaalt dus het volle Nederlandse niveau, en de zorgtoeslag kan doorlopen.
Begin drie maanden vóór vertrek met het CAK; de Europese zorgpas krijg je dan automatisch.
| Zorgpost | 2026 |
|---|---|
| Woonlandfactor Noorwegen | 1,0000 (afgetopt; berekend 1,4205) |
| Eigen bijdragen per bezoek | tot het plafond van 3.278 kronen per kalenderjaar; daarna komt het frikort vanzelf |
| Kinderen onder 18 | betalen niets |
| Opname in een publiek ziekenhuis | gratis |
| Tandarts volwassenen | vrijwel volledig eigen rekening |
De deadline die de planning van vroeggepensioneerden domineert: per — naar verwachting — 1 november 2026 geeft vroegpensioen geen toegang meer tot de CAK-route; wie daarvóór is aangemeld, behoudt zijn rechten. Wat dat betekent voor wie vóór de AOW-leeftijd vertrekt staat in vroegpensioen en de CAK-route die versmalt.
Wat laat Nederland verder niet los?
De conserverende aanslag over je pensioen- en lijfrenteopbouw is ook bij Noorwegen een papieren kwestie. Dat is een aanslag die de Belastingdienst bij emigratie oplegt, maar niet meteen int. Het automatische uitstel geldt voor de EU én de EER, de Europese Economische Ruimte. De Belastingdienst zegt expliciet dat je voor Noorwegen, IJsland en Liechtenstein geen zekerheid hoeft te stellen.
Voor pensioen en lijfrente kun je na tien jaar kwijtschelding vragen. Bij een aanmerkelijk belang blijft hij onbeperkt geldig; zie de conserverende aanslag bij emigratie.
De M-aangifte over het emigratiejaar doe je online. Bewaar je Nederlandse jaaropgaven, want die komt pas het jaar erna. En vergeet de AOW-opbouw niet als je vóór je AOW-leeftijd vertrekt: die stopt, en repareren kan alleen in het eerste jaar.
In Vertrekklaar is dit fase 2 van 5 van het traject, stap 2.2: dezelfde stappen, maar dan op jullie situatie — in jouw volgorde, afvinkbaar, en met de termijnen bewaakt. Bekijk het hele traject naar Noorwegen of ga meteen naar stap 2.2 in het open stappenplan.
Wat dit voor jouw cijfers betekent →
Waar dit op rust
De feiten in dit artikel komen van deze officiële pagina's. Regels veranderen. Bij twijfel geldt de bron, niet dit artikel.
- Belastingverdrag Nederland–Noorwegen 1990, zoals gewijzigd in 2013 — wetten.overheid.nl
- CAK — de woonlandfactoren per land — hetcak.nl
- CAK — vroegpensioen en de sluiting per november 2026 — hetcak.nl
- Belastingdienst — conserverende aanslag, automatisch uitstel in EU en EER — belastingdienst.nl
- Helsenorge — het egenandelstak en het automatische frikort — helsenorge.no
Verder lezen
- ArubaNederland afsluiten5 min
AOW, pensioen en belasting op Aruba: wat het Koninkrijk wél regelt
Aruba is de mildste bestemming buiten Europa voor je oude dag: de AOW gaat volledig mee, met de alleenstaandennorm en de toeslag, en de Belastingregeling voor het Koninkrijk uit 1964 laat het woonland heffen over pensioen uit vroegere dienstbetrekking. Wat er stopt (de opbouw), wat er begint (de Arubaanse AOV), wat Aruba rekent, en waar de scherpe randen zitten: de conserverende aanslag, het overheidspensioen en de afkoop.
Bijgewerkt 26 september 2026
- AustraliëIndienen5 min
AOW, pensioen en belasting in Australië: alles verhuist naar de woonstaat — behalve je ABP
Australië is verdragsland, dus je AOW gaat volledig mee — en het belastingverdrag uit 1976 stuurt zowel je AOW als je bedrijfspensioen naar de Australische fiscus. Alleen een overheidspensioen blijft Nederlands. Aan de Australische kant telt je pensioen als gewoon inkomen (met een belastingvrij UPP-deel), en het Age Pension is een toets, geen opbouw.
Bijgewerkt 26 september 2026
- BelgiëNederland afsluiten5 min
AOW, pensioen en belasting in België: het verdrag en de grens van € 25.000
Binnen de EU gaat je AOW mee en loopt de opbouw zelfs door als je in Nederland blijft werken. Het echte verhaal zit in het belastingverdrag: de beruchte € 25.000-grens in het pensioenartikel, de hypotheekrenteaftrek die je als grensarbeider kunt houden — en het nieuwe verdrag uit 2023 dat nog altijd niet in werking is.
Bijgewerkt 26 september 2026