Het PPS-nummer en de adresbewijzen vanuit België: de Ierse volgorde

Ja, je hebt in Ierland een PPS-nummer nodig, je persoonlijke nummer bij de Ierse overheid. Het is te vergelijken met je Belgisch rijksregisternummer. Je kunt het pas aanvragen als je er bent. Citizens Information, de voorlichtingsdienst van de Ierse overheid, zegt uitdrukkelijk dat je niet kunt aanvragen omdat je van plan bent te verhuizen.

Het nummer opent vrijwel elk loket, van je belasting tot de medical card (de Ierse zorgkaart voor gratis huisarts en ziekenhuis) en de school.

De valkuil is het adresbewijs. Je moet een document tonen met je naam en adres dat hooguit drie maanden oud is, en in je eerste weken heb je dat nog niet. De overheid geeft zelf de uitweg: een energierekening van degene bij wie je logeert, met een briefje erop.

Waarom is er geen inschrijving?

Als EU-burger hoef je je in Ierland niet bij de immigratiedienst te melden en heb je geen verblijfskaart nodig. Er is ook geen gemeente die je inschrijft, en geen bevolkingsregister zoals het Belgische Rijksregister. Na drie maanden moet je wel een grond hebben, zoals werk of voldoende middelen met een ziektekostendekking, maar niemand toetst dat aan een balie. Wat daar precies bij hoort, staat in mag je in Ierland wonen?

De keerzijde: omdat je je nergens inschrijft, bewijst ook niets automatisch dat je ergens woont. Elke instantie vraagt daarom zelf om een adresbewijs, en het PPS-loket is het strengste.

Wat is het PPS-nummer, en wie mag erom vragen?

Het Personal Public Service Number is een uniek nummer van zeven cijfers gevolgd door één of twee letters. Het is je sleutel tot publieke diensten, en je hebt het onder meer nodig voor:

• je registratie bij Revenue, de Ierse belastingdienst, als je gaat werken;
• de medical card en het Drugs Payment Scheme;
• inschrijving op een school of opleiding;
• het theorie-examen en het rijbewijs;
• alle diensten van Social Protection, het Ierse ministerie voor uitkeringen en sociale zekerheid.

Alleen bepaalde instanties mogen om je PPS-nummer vragen. Een werkgever bijvoorbeeld pas als je daadwerkelijk bij hem in dienst gaat, niet tijdens een sollicitatie. Maar wie begint te werken zonder zijn nummer aan de werkgever te geven, betaalt emergency tax, een noodtarief: 40% over het hele loon.

Wat heb je nodig voor de aanvraag?

Wat	Als EU-burger	Houdbaarheid
Identiteitsbewijs	je geldige paspoort of Belgische identiteitskaart	geldig
Adresbewijs	energierekening, officiële brief, bankafschrift, huurcontract, of een bevestiging door een hotel, hostel, schooldirecteur of verhuurder	hooguit 3 maanden oud, met je naam en adres
Logeer je bij vrienden of familie	een originele rekening van de bewoner, met een briefje dat je daar woont	het briefje mag op de rekening zelf
Voor een kind	jouw identiteit en adres, die van het kind, waarom het een nummer nodig heeft, en jullie relatie	idem

Hoe gaat de aanvraag?

Online, via MyWelfare, het onlineloket van Social Protection. Daarvoor maak je eerst een basisaccount aan bij MyGovID, de Ierse inlog voor overheidsdiensten, en je moet 18 jaar of ouder zijn. Je vult het formulier in en kiest meteen een locatie, datum en tijd voor een afspraak bij een PPS Number Allocation Centre. Die afspraak is verplicht. Zonder die afspraak is de aanvraag niet af. Het nummer krijg je daarna per post.

Vraag je ook voor je kinderen aan, dan kan dat in dezelfde aanvraag, en komen zij mee naar de afspraak. Een kind dat in Ierland woont maar er niet geboren is, heeft een eigen aanvraag nodig, en een van de ouders moet zelf een PPS-nummer hebben om het kind aan te koppelen. Kun je niet online, dan is er een papieren formulier, de REG1, of voor een kind de REG1M.

Plan de afspraak meteen, en neem het originele papier mee. De afspraak is de flessenhals van je eerste weken: vóór het nummer er is, kun je je baan niet bij Revenue registreren en geen medical card aanvragen. Logeer je bij iemand, neem dan diens originele rekening mee, geen kopie.

Wat volgt er na het PPS-nummer?

Meestal een Public Services Card, met je foto, handtekening en PPS-nummer. Met die kaart maak je een geverifieerd MyGovID-account, en dat opent de onlinediensten van de overheid. Voor die kaart geldt een ruimere eis: een adresbewijs van hooguit zes maanden.

Verhuis je daarna binnen Ierland, dan geef je je nieuwe adres door.

• Met je PPS-nummer en een geverifieerd MyGovID kan dat in MyWelfare.
• Zonder geverifieerd account schrijf je een brief aan Social Protection, met je naam, PPS-nummer, oude en nieuwe adres en een bewijs van dat nieuwe adres.

Ben je je nummer kwijt, dan vindt een Intreo-kantoor, het loket van Social Protection, het voor je terug. Het staat ook op je Public Services Card en op belastingstukken.

De strategie voor de eerste weken

Regel een logeer- of tijdelijk adres waarvan iemand de rekening kan aftekenen, en haal daarmee je PPS-nummer. Zet zodra je een eigen woning hebt alle nutsvoorzieningen op je eigen naam. Elke rekening op je naam is een adresbewijs voor het volgende loket. Welk loket welk papier van welke ouderdom accepteert, staat in je eerste weken in Ierland.

In Vertrekklaar is dit fase 4 van 5 van het traject van België naar Ierland, stap 4.2: dezelfde stappen, maar dan op jullie situatie. In jouw volgorde, afvinkbaar, en met de termijnen bewaakt. Bekijk het hele traject van België naar Ierland.