AOW, pensioen en belasting in Marokko: het verdrag mist één artikel

De meeste belastingverdragen hebben een artikel over sociale zekerheid, en dat artikel bepaalt waar je AOW belast wordt. Het verdrag met Marokko, gesloten in 1977 en in werking sinds 1987, heeft dat artikel niet.

Dat klinkt als een voetnoot. Het is de kern van dit dossier.

Wat het ontbrekende artikel doet

Zonder socialezekerheidsartikel valt de AOW terug op het restartikel — artikel 22 — en dat zegt: bestanddelen van het inkomen van een inwoner van een van de Staten, waarop de voorgaande artikelen van deze Overeenkomst geen toepassing vinden, zijn slechts in die Staat belastbaar.

Slechts in die Staat. Woon je in Marokko, dan heft Marokko, en Nederland niet.

Je bedrijfspensioen gaat dezelfde kant op, maar via een ander artikel. Artikel 19 lid 1: particuliere pensioenen en andere soortgelijke beloningen betaald aan een inwoner van een van de Staten ter zake van een vroegere dienstbetrekking zijn slechts in die Staat belastbaar. Geen drempelbedrag, geen Nederlandse bronheffing — anders dan in de nieuwere verdragen met bijvoorbeeld Cyprus of Portugal.

De uitzondering die het plaatje omgooit

Er is één inkomstenbron waarvoor dit niet geldt, en dat is precies de bron die veel lezers van deze site hebben.

Artikel 19 lid 2: overheidspensioenen en andere soortgelijke beloningen betaald aan een inwoner van een van de Staten terzake van een vroegere dienstbetrekking mogen in beide Staten worden belast.

Mogen in beide. Wie ABP heeft, of een ander pensioen uit een vroegere dienstbetrekking bij de overheid, kan dus niet met één vrijstellingsaanvraag klaar zijn. Voor die bron ligt het heffingsrecht niet exclusief bij Marokko, en de uitkomst hangt af van hoe de voorkoming van dubbele belasting uitpakt op jouw bedragen.

Laat dat uitrekenen vóór je vertrekt. Het verschil tussen "alles gaat naar Marokko" en "de helft van mijn inkomen wordt in beide landen bekeken" is geen detail in je maandbudget.

Vraag de vrijstelling aan, anders houdt Nederland gewoon in

Ook als het verdrag het heffingsrecht bij Marokko legt, blijft je pensioenfonds loonheffing inhouden tot je de vrijstelling loonheffing hebt aangevraagd en gekregen. Daarvoor heb je een Marokkaanse woonplaatsverklaring nodig.

Zonder die aanvraag betaal je eerst in Nederland en moet je het daarna terughalen. Dat lukt, maar het kost een jaar en een aangifte.

Wat Marokko er zelf mee doet

Twee regelingen stapelen op elkaar.

De aftrek. Artikel 60 van de Marokkaanse belastingwet trekt eerst zeventig procent van je bruto pensioen af, tot 168.000 dirham per jaar. Over het meerdere is de aftrek veertig procent. Boven de grens is de aftrek dus de som van beide delen.

De korting. Artikel 76 geeft daarbovenop een korting van tachtig procent op de belasting die je over je pensioen verschuldigd bent.

Samen maken die twee de Marokkaanse heffing op een Nederlands pensioen laag. Dat is waar de reputatie vandaan komt.

De voorwaarde die de reputatie draagt, en wat hij kost

De korting van artikel 76 geldt niet zomaar. De wettekst hangt hem op aan de bedragen die definitief zijn overgemaakt, in niet-converteerbare dirham.

Die twee woorden zijn de hele afspraak. Definitief betekent hier dat het geld de bestemming niet meer verlaat. De korting hoort dus bij vermogen dat in Marokko blijft.

Wie zijn pensioen maandelijks volledig overmaakt om de korting te pakken, bouwt daar een vermogen op waar hij in Nederland niet meer bij kan. Dat is een andere beslissing dan "in Marokko betaal je bijna geen belasting", zoals het meestal wordt samengevat — en het is een beslissing voor twee, niet voor één.

Neem hem vóór je eerste overmaking, en laat je adviseren door iemand die zowel de Marokkaanse deviezenregels als je Nederlandse situatie kent. Het is de enige stap in dit traject die niet terug te draaien is.

De kop die sinds januari 2026 rondgaat

Marokko heeft per 1 januari 2026 de inkomstenbelasting op pensioenen uit de eigen basisregelingen afgeschaft, en ook op de aanvullende pensioenen van de CIMR. In Marokko wordt dat samengevat als "gepensioneerden betalen geen inkomstenbelasting meer", en die zin komt ook in Nederlandstalige stukken terecht.

Voor een Nederlands pensioen geldt die vrijstelling niet. Pensioenen van buitenlandse herkomst blijven belast. Wat voor jou geldt is precies wat er al was: de aftrek uit artikel 60 en de korting uit artikel 76. De aftrek bestaat sindsdien zelfs uitsluitend nog voor de pensioenen die buiten de vrijstelling vallen, en het Nederlandse is daar één van.

Je AOW gaat volledig mee

Los van de belasting staat de vraag of je AOW überhaupt naar Marokko kan. Dat kan, en zonder korting: artikel 20 van het socialezekerheidsverdrag laat de Nederlandse instellingen het ouderdomspensioen uitsluitend berekenen naar de Nederlandse verzekeringstijdvakken. Marokko is verdragsland, dus het woonlandbeginsel dat de uitkering in sommige landen verlaagt, speelt hier niet.

Meld je verhuizing wel op tijd bij de SVB, met de datum, je adres en je bankgegevens.

Gaan er kinderen mee: reken niet op kinderbijslag

Sinds 2 januari 2021 bestaat het recht op kinderbijslag voor kinderen die in het andere land wonen niet meer. Dat staat in artikel 35d van hetzelfde socialezekerheidsverdrag, en het sluit een afbouw af die in oktober 2016 begon met stappen van tien procent per jaar.

Voor lopende gevallen geldt eerbiedigende werking. Wie nu vertrekt valt onder de nieuwe regel, en dat is een maandpost die wegvalt.