Verblijf in Tsjechië vanuit België: één verplichte melding, één vrijwillig bewijs

Als Belg mag je zonder vergunning in Tsjechië wonen, en de registratie van je verblijf is er vrijwillig. Dat doen de meeste EU-landen niet. Het klinkt als gemak, maar het is een valkuil.

Twee dingen om vooraf te weten:

• Er is één verplichting, en die mist bijna iedereen. Wie langer dan dertig dagen blijft, meldt zich binnen dertig dagen bij de vreemdelingenpolitie, op straffe van een boete tot 3.000 kronen.
• Het vrijwillige papier is de sleutel. Het registratiebewijs kost 200 kronen en is tien jaar geldig. In de praktijk is het de weg naar je Tsjechische persoonsnummer.

Wat is verplicht, en wat niet?

	Melding (vreemdelingenpolitie)	Registratiebewijs (ministerie van Binnenlandse Zaken)
Verplicht?	ja, bij een verblijf van meer dan 30 dagen	nee, het is aan jou
Termijn	binnen 30 dagen na binnenkomst	wanneer je wilt, bij een verblijf van meer dan 3 maanden
Kosten	gratis	200 Kč
Wat je krijgt	je verblijf staat op je adres geregistreerd	een bewijs van 10 jaar, en je rodné číslo
Behandeling	—	hooguit 30 dagen

De ene verplichting: melden binnen dertig dagen

Wie als EU-burger langer dan dertig dagen in Tsjechië blijft, meldt zich binnen dertig dagen na binnenkomst bij de afdeling vreemdelingenpolitie van zijn woonplaats. Het is een formulier van de politie zelf en het kost niets.

Twee uitzonderingen: kinderen onder de vijftien hoeven niet, en wie in een hotel of pension logeert, wordt door de uitbater gemeld.

Hoe de melding verder werkt, en waarom hij je geen persoonsnummer oplevert, staat in rodné číslo en meldplicht in Tsjechië.

Het vrijwillige bewijs: waarom zou je het aanvragen?

Het registratiebewijs voor EU-burgers is geen voorwaarde om er te mogen wonen. De overheid schrijft letterlijk dat het aan jou is of je het aanvraagt.

Maar het ministerie noemt zelf drie redenen om het wel te doen:

• Bij de aanvraag vraagt een medewerker ambtshalve (uit zichzelf) je rodné číslo aan, het persoonsnummer waar scholen, banken, verzekeraars en artsen om vragen.
• Het bewijs helpt je na vijf jaar aantonen hoe lang je er woont, voor het permanente verblijf.
• Het maakt volgens het ministerie veel administratieve procedures aanzienlijk makkelijker.

Met het bewijs kun je bovendien stemmen bij gemeenteraads- en Europese verkiezingen. En de Belgische ambassade in Praag vraagt een Tsjechische verblijfskaart als je je bij het consulaat inschrijft.

Wat neem je mee?

• het ingevulde aanvraagformulier;
• je paspoort of identiteitskaart;
• een bewijs van je verblijfsdoel als dat werk, ondernemen of studie is;
• een bewijs van ziektekostenverzekering als je doel studie, gezin of iets anders is; wie werkt of onderneemt, hoeft dat niet mee te nemen;
• een bewijs van onderdak in Tsjechië, zoals je huurcontract;
• een pasfoto.

Voor gepensioneerden is het S1 het bewijs van verzekering. De inschrijving bij een Tsjechische zorgverzekeraar hoeft daarvoor nog niet rond te zijn (zie zorg in Tsjechië). Alle stukken moeten origineel of officieel gewaarmerkt zijn.

Stukken ouder dan 180 dagen tellen niet. Behalve je paspoort, je akten en je foto mag geen enkel bijgevoegd document ouder zijn dan honderdtachtig dagen. Wie zijn huurcontract of verzekeringsbewijs in het voorjaar regelt en de aanvraag pas in het najaar doet, begint opnieuw. En de aanvraag kan niet vanuit het buitenland: je dient hem in Tsjechië in.

Hoe dien je hem in?

Je hebt vier mogelijkheden:

• aan het loket van het ministerie van Binnenlandse Zaken in je district;
• per post;
• via een datová schránka, de officiële digitale brievenbus voor post van de overheid;
• per e-mail met een erkende elektronische handtekening.

Een afspraak maken spaart tijd maar is niet verplicht.

Het ministerie beslist binnen hooguit dertig dagen. Ontbreekt er iets, dan krijg je een brief met wat je moet aanvullen, en staat de termijn stil. Wordt de aanvraag afgewezen, dan heb je vijftien dagen voor bezwaar. Is hij goedgekeurd, dan haal je het bewijs binnen dertig dagen op.

Het bewijs geldt tien jaar en kan niet verlengd worden. Daarna vraag je een nieuw aan, of permanent verblijf.

Na vijf jaar

Na vijf jaar ononderbroken verblijf in Tsjechië kun je als EU-burger permanent verblijf aanvragen. Dat doe je persoonlijk aan het loket van het ministerie, en de leges zijn opnieuw 200 kronen.

De melding bij de politie en het registratiebewijs zijn dan het bewijs van je jaren. Nog een reden om ze allebei op orde te hebben.

In Vertrekklaar is dit fase 1 van 5 van het traject van België naar Tsjechië, stap 1.1: dezelfde stappen, maar dan op jullie situatie. In jouw volgorde, afvinkbaar, en met de termijnen bewaakt. Bekijk het hele traject van België naar Tsjechië.