Zorg in Kroatië: HZZO, de naheffing van twaalf maanden en de dopunsko

In Kroatië ben je verzekerd bij HZZO, het Kroatische zorgfonds, en daar kom je via een van drie routes binnen: met een Nederlands pensioen, met een Kroatische baan, of als zelfbetaler.

Je Nederlandse basisverzekering eindigt op de dag dat je je uitschrijft. Niet op 31 december, en niet "als je hem even laat doorlopen". Vanaf dat moment geldt het Kroatische stelsel, en dat werkt anders dan je gewend bent:

• Er is één verplichte verzekeraar.
• Er loopt een aanmeldklok van acht dagen.
• Je betaalt eigen bijdragen per behandeling.
• Er is een aanvullende polis die praktisch iedereen heeft.

Dit artikel zet de routes op een rij.

Route één: met een Nederlands pensioen — het CAK en de S1

Kroatië is EU-land en dus verdragsland. Wie een Nederlands pensioen of een wettelijke uitkering meeneemt, meldt zich bij het CAK aan als verdragsgerechtigde: iemand die via een verdrag recht heeft op zorg. Het CAK stuurt een S1-formulier. Daarmee schrijf je je in bij HZZO, het Kroatische zorgfonds, en krijg je Kroatische zorg ten laste van Nederland.

Je betaalt het CAK een verdragsbijdrage, die meestal automatisch op je pensioen wordt ingehouden. Vraag de S1 twee à drie maanden vóór vertrek aan. De afgifte duurt weken, en zonder S1 sta je bij het Kroatische loket als onverzekerde.

Route twee: met een Kroatische baan

Wie in Kroatië gaat werken, wordt via de werkgever verzekerd: de zorgbijdrage is 16,5% en loopt via de loonstrook. Zelf hoef je alleen je OIB aan te leveren en de inschrijving te controleren.

Route drie: zelfbetaler — en de naheffing die je kunt voorkomen

Wie geen S1 heeft en niet werkt, bijvoorbeeld met vroegpensioen of van vermogen, wordt zelfbetaler bij HZZO. Je betaalt dan zelf de premie over de laagste premiegrondslag.

Leef je van een pensioen uit het buitenland, dan kan HZZO je op die grond inschrijven. De premie is dan 16,5% van je pensioen, met de laagste premiegrondslag als ondergrens en het gemiddelde loon als bovengrens. Of je Nederlandse vroegpensioen zo wordt ingedeeld, beslissen HZZO en de Kroatische belastingdienst bij je aanmelding.

En hier zit de val die op geen enkele Nederlandse site staat, en die HZZO zelf beschrijft. Wie zich op deze grond verzekert, krijgt zijn rechten pas nadat hij in één keer de premie heeft betaald over de periode sinds het einde van zijn vorige verzekering, tot maximaal twaalf maanden. Als "vorige verzekering" telt ook een verzekering in een ander EU-land die volgens de Europese coördinatieregels meetelt. Wie dus kan aantonen dat hij tot de dag van vertrek in Nederland verzekerd was, betaalt alleen over het gat tussen die dag en de aanmelding.

De oplossing is één brief: vraag je Nederlandse zorgverzekeraar vóór vertrek om een dekkingsverklaring tot en met je uitschrijfdatum, en meld je snel aan. Eén A4'tje, en de naheffing krimpt tot de weken die je zelf liet lopen.

Kwam je uit een baan in een ander EU-land, dan geldt nog een aparte route: wie zich binnen dertig dagen na het einde van dat dienstverband bij HZZO meldt, wordt behandeld alsof de baan in Kroatië eindigde, op voorwaarde dat de verzekering in het vorige land is gestopt.